{"id":994,"date":"2020-08-01T16:17:14","date_gmt":"2020-08-01T16:17:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/?p=994"},"modified":"2025-04-01T16:19:38","modified_gmt":"2025-04-01T16:19:38","slug":"can-ceylan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/","title":{"rendered":"Can Ceylan"},"content":{"rendered":"<p><strong>T\u00fcrkiye\u2019de iki kutuplu bir siyas\u00ee ve sosyolojik atmosferin ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. \u0130nsanlar\u0131n kimli\u011fini olu\u015fturan fakt\u00f6rler nelerdir?<\/strong><\/p>\n<p>Cemil Meri\u00e7 ifadesiyle s\u00f6ylersek \u201cBu sava\u015f\u0131n ad\u0131 Olimpos Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n \u00e7ocuklar\u0131yla Hira Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n \u00e7ocuklar\u0131 aras\u0131ndaki sava\u015f.\u201d Hakla bat\u0131l aras\u0131ndaki sava\u015f diyebiliriz. Bu iki ak\u0131m, asl\u0131nda biraz da o sosyal yabanc\u0131la\u015fmaya maruz kald\u0131. Kendimize o kadar yabanc\u0131la\u015fm\u0131\u015f\u0131z ki, \u201cneyimiz ortak olabilir?\u201d bunu bilmiyoruz. Biz ortak paydalar\u0131 bulmaktan ziyade, bizi neler ay\u0131r\u0131r ona bak\u0131yoruz. T\u00fcrkiye\u2019de siyas\u00ee koalisyonlar hi\u00e7 i\u015f yapmad\u0131. \u0130nsanlar \u201cben kimim?\u201d demekten \u00f6nce \u201cben kim de\u011filim?\u201d sualine cevap ar\u0131yor. Asl\u0131nda bu da bir yoldur ama usulde hata var. Ahl\u00e2k\u00ee de\u011ferlere uzak insan tipi maalesef y\u0131\u011f\u0131nla. Bu a\u00e7\u0131dan bir\u00e7ok sorunumuz var. \u201cNamus\u201d dedi\u011fimiz de\u011feri, kad\u0131nlar \u00fczerine at\u0131p, kendi pay\u0131n\u0131 g\u00f6zetmeyen insanlar mevcut. Namus kad\u0131na has bir \u015fey de\u011fil ki.<\/p>\n<p><strong>Avrupa\u2019da yahut Amerika\u2019da b\u00f6yle mi? Bat\u0131\u2019da bu derece oldu\u011funu zannetmiyorum. Burada rejime kar\u015f\u0131 olma, rejime taraftar olma<\/strong> <strong>s\u00f6z konusu<\/strong><strong>. Osmanl\u0131\u2019ya aidiyet hissetme, Osmanl\u0131ya kar\u015f\u0131 olma durumu&#8230; <\/strong><\/p>\n<p>Amerika\u2019da ba\u015fkan de\u011fi\u015fir, baz\u0131 yap\u0131lar sabit kal\u0131r. Oturmu\u015f bir \u015fey var. Ba\u015fkan de\u011fi\u015fince, \u201coturmu\u015f yap\u0131lar\u201d toplan\u0131p, ba\u015fkana \u201csen gel bakal\u0131m!\u201d diyor. Onlar da bize kar\u015f\u0131 bir duru\u015fla \u201cmillile\u015fmi\u015f.\u201d<\/p>\n<p>15 Temmuz\u2019da nas\u0131l bir ruh ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131, hat\u0131rlayal\u0131m, kaybolmak \u00fczere o ruh, bunun \u00fczerinde durmak laz\u0131m. T\u00fcrkiye\u2019de partiler \u00fcst\u00fc bir tehdit var. Bir de \u00e7ok politik bir toplumuz. Mesela bizde, herkes ya futbolcu, ya politikac\u0131 ya da m\u00fcft\u00fc&#8230; \u201cBana verseler d\u0131\u015f politikay\u0131 alt\u0131 ayda d\u00fczeltirim\u201d diyor adam. \u0130yi de sen daha yurt d\u0131\u015f\u0131na para nas\u0131l g\u00f6nderilir onu bilmiyorsun. K\u00f6t\u00fc bir huyumuz daha var, bir \u015feye sahip \u00e7\u0131kacak oldu\u011fumuzda a\u015f\u0131r\u0131 abart\u0131yoruz. Avrupa ve Amerika\u2019da b\u00f6yle de\u011fil. O y\u00fczden oy verme oran\u0131 y\u00fczde k\u0131rk falan. \u0130ngiltere\u2019de de oy veriyorlar, \u201cdemokrasi\u201d orada da var. Adamlara \u201cpeki ya krali\u00e7e?\u201d diye soruyorsun, \u201co beni ilgilendirmez!\u201d diyebiliyor. Biz biraz da adam tutmay\u0131 \u00e7ok seviyoruz. B\u00f6yle olunca da adam devlete s\u0131z\u0131yor hatas\u0131n\u0131 fark edemiyoruz.<\/p>\n<p><strong>Bizi ortak paydada bulu\u015fturacak asl\u00ee<\/strong> <strong>h\u00fcviyetimiz nedir<\/strong><strong>?<\/strong><\/p>\n<p>Yabanc\u0131la\u015fma asl\u0131nda Bat\u0131\u2019da ba\u015flay\u0131p, onlar\u0131n Do\u011fu\u2019ya bula\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bir \u015fey. Charlie Chaplin\u2019in Modern Zamanlar filmi var. Chaplin orada, di\u015flilerin aras\u0131na d\u00fc\u015fer, s\u0131k\u0131\u015f\u0131r ve ezilir. Yabanc\u0131la\u015fmaya dair iyi bir tenkiddir bu film. Sorsana \u201cviday\u0131 s\u0131k\u0131nca ne oluyor?\u201d diye. Hay\u0131r, k\u00f6s k\u00f6s izlenir bu!.. Sanayi Devrimi\u2019yle beraber yabanc\u0131la\u015fma hat safhaya ula\u015ft\u0131. \u015eu an herhangi bir e\u015fyan\u0131n nas\u0131l yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00f6n\u00fcm\u00fcze nas\u0131l geldi\u011fini bilmiyoruz. Eskiden \u00f6n\u00fcm\u00fcze gelen \u015feyin ka\u00e7 merhaleden, nas\u0131l ge\u00e7ti\u011fini bilirdik. Biz e\u011fitim sistemimize m\u00fcdahil olam\u0131yoruz, kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015feyler birer yabanc\u0131&#8230; Mukaddes dini, camiye \u201ct\u0131k\u0131\u015ft\u0131ran\u201d tipler de mevcut. \u0130badet, \u015feriat sadece namazda de\u011fil ki. Camiden i\u00e7eri giriyorsun, \u0130sl\u00e2m beldesi, \u00e7\u0131k\u0131yorsun sanki Monako ya da Las Vegas! Dinin g\u00fczelliklerini d\u0131\u015far\u0131da g\u00f6steremiyoruz, bir problemimiz de bu; asl\u00ee h\u00fcviyetimiz budur.<\/p>\n<p><strong>Yasal olan \u015feyler ahl\u00e2k\u00ee olan\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7iyor, bu da baz\u0131 \u015feylerin \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc h\u0131zland\u0131r\u0131yor.<\/strong><\/p>\n<p>Helal olmayan bir \u015fey ahlak\u00ee de olamaz. Ama yasal olup, helal olmayan \u015feyler de var. \u015eimdi diyelim ki, falanca imar karar\u0131yla adam buraya ev yapt\u0131. \u0130yi de benim evime engel oluyorsun, g\u00fcne\u015fimi kapat\u0131yorsun. Ufak bir detayd\u0131r bu d\u0131\u015far\u0131dan bak\u0131nca&#8230; Sultanahmet meydan\u0131nda k\u00fc\u00e7\u00fck bir cami var; Firuza\u011fa&#8230; Bu caminin \u00e7ok enteresan bir \u00f6zelli\u011fi var, minaresi solda. Bizim mimari gelene\u011fimizde minare sa\u011fdad\u0131r. Uzaktan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda k\u0131blenin neresi oldu\u011fu anla\u015f\u0131l\u0131r. Bak\u0131yorsunuz minare solda. Yahudi ya da Ermeni bir adam diyor ki, \u201cYapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z caminin minaresi benim evimi g\u00f6lgeledi.\u201d Y\u0131k\u0131yorlar minareyi yenisini yap\u0131yorlar. Ayn\u0131 tertibi Mimar Sinan, s\u0131rf denize fazladan a\u011f\u0131rl\u0131k yapmas\u0131n diye solda minareli cami de yapm\u0131\u015ft\u0131r. Unkapan\u0131 K\u00f6pr\u00fcs\u00fc\u2019n\u00fcn \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131nda, sa\u011fdaki cami&#8230; Sinan\u2019\u0131n mesela b\u00f6yle tak\u0131nt\u0131lar\u0131 yok, gitmi\u015f caminin ortas\u0131na yerle\u015ftirmi\u015f minareyi. Kal\u0131plar\u0131 k\u0131ran bir anlay\u0131\u015f\u0131 var Sinan\u2019\u0131n. Fakat bizde \u015fekilcilik, kal\u0131p\u00e7\u0131l\u0131k var. M\u00fcsl\u00fcman dedi\u011fin b\u00f6yle mi olur? Yahu top sakall\u0131, d\u00f6vmeli M\u00fcsl\u00fcman da var. E adam etti bir hata, yapt\u0131 bir \u015fey, sana ne? T\u00f6vbe kap\u0131s\u0131 baban\u0131n mal\u0131 m\u0131? \u015eekilcilik&#8230; Eskiden \u015eirketi Hayriye vapurlar\u0131n\u0131n oldu\u011fu zamanda yeni yap\u0131lm\u0131\u015f Bo\u011faz hatt\u0131nda gemi iki yerde ge\u00e7 kal\u0131rm\u0131\u015f. Biri Kuzguncuk, biri Beylerbeyi. Kuzguncuk Yahudi mahallesi. Yahudiler \u201c\u00f6nce ben binece\u011fim, sen de\u011fil!\u201d diye kavga edip mahkemelik olurlar ve \u015fahit olarak da kaptan\u0131 g\u00f6t\u00fcr\u00fcrlermi\u015f, gemi de iskelede sefer yapmadan kal\u0131rm\u0131\u015f. Beylerbeyi\u2019nde de \u00e7ok terbiyeli M\u00fcsl\u00fcmanlar varm\u0131\u015f&#8230; \u201cBuyurun efendim\u201d, \u201chay\u0131r l\u00fctfen \u00f6nce siz\u201d diyerek birbirlerine yol vermekten dolay\u0131 ge\u00e7 kal\u0131n\u0131rm\u0131\u015f. Bu d\u00f6nemden biz geldik; annesi ya\u015f\u0131ndaki kad\u0131na u\u00e7an tekme atmaya&#8230; Ahl\u00e2k\u0131 topluma yaymad\u0131ktan sonra, istedi\u011fin kadar \u015fahs\u00ee sorumluluklar\u0131n\u0131 yerine getirdi\u011fini iddia et, b\u00f6yle olmaz.<\/p>\n<p>Bizim 20 y\u0131lda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z de\u011fi\u015fimi d\u00fcnyan\u0131n ba\u015fka b\u00f6lgesindeki millet ya\u015fas\u0131n, intihar oran\u0131 y\u00fczde otuz olur belki. Biz kendi i\u00e7imizde k\u00fclt\u00fcr \u015fokuyla geli\u015ftik. K\u00fclt\u00fcr \u015foku \u015fu, insan bilmedi\u011fi bir \u015feyle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yor, araba far\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015f tav\u015fan gibi oluyor, \u00fcstelik bu cahillikten zevk de al\u0131yor&#8230;<\/p>\n<p><strong>H\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde teknolojiyle tan\u0131\u015f\u0131p ba\u011f\u0131ml\u0131 olduk.<\/strong><\/p>\n<p>Avrupa\u2019n\u0131n sanayiye, sek\u00fcler hayata adaptasyonu ac\u0131 dolu oldu. Protestanl\u0131\u011f\u0131n \u00e7\u0131kmas\u0131yla Sanayi Devrimi\u2019nin meydana \u00e7\u0131kmas\u0131 nesiller s\u00fcrd\u00fc. Onlar yava\u015f yava\u015f, ezilerek ve bedel \u00f6deyerek bu zamana geldiler. Bizde b\u00f6yle olmad\u0131. Mesela, bug\u00fcn Whatsapp\u2019ta bir grup kuran teyze, bundan otuz sene evvel \u00e7evirmeli ev telefonuyla birilerini ar\u0131yordu. Mesela 1983-84\u2019te ba\u015fka bir \u015fehirden \u0130stanbul\u2019u ararken \u00fc\u00e7 d\u00f6rt saat beklerdik telefonun ba\u015f\u0131nda. \u015eimdi iki tu\u015fla memleketin bir ucundan \u00f6b\u00fcr ucuna g\u00f6r\u00fcnt\u00fcl\u00fc g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcl\u00fcyor. Susuz kalm\u0131\u015f birisine suyu dayars\u0131n, \u00f6l\u00fcr ya&#8230; Mesela baz\u0131 mahallelere birka\u00e7 ay u\u011frama, sonras\u0131nda git bakal\u0131m tan\u0131yabilecek misiniz? Bu de\u011fi\u015fim aileyi de etkiliyor. Geni\u015f aileden \u00e7ekirdek aileye iki nesilde ge\u00e7tik. Yetmedi: \u00c7ekirdek aileden tek ebeveynli\u011fe ayn\u0131 nesilde ge\u00e7tik. Art\u0131k dedeyle torun anla\u015famazken, neredeyse aralar\u0131nda be\u015f ya\u015f fark olan karde\u015fler anla\u015fam\u0131yor. Benim o\u011flum ve k\u0131z\u0131m teknolojinin i\u00e7inde do\u011fdu, adapte oldular. Diyoruz ya \u201cSuriyeli misafirler on y\u0131l-yirmi y\u0131l i\u00e7inde bize adapte olacak, zorlanmayacaklar!\u201d Zor karde\u015fim, daha biz kendi kendimize adapte olamad\u0131k. Ortak de\u011ferlerimize yabanc\u0131y\u0131z. Ayn\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131y\u0131 Balkan g\u00f6\u00e7\u00fcnde de ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131k. \u0130nsanlar \u00e7ok tevecc\u00fch g\u00f6stermemi\u015ftir onlara. \u201cPeki biz bunu nas\u0131l atlataca\u011f\u0131z?\u201d derseniz&#8230; Baya\u011f\u0131 bir ac\u0131 \u00e7ekece\u011fiz, bir\u00e7ok aile mustarip olacak, \u015fahs\u00ee problemlerimiz artacak ve s\u0131k\u0131nt\u0131lar katlanacakt\u0131r. Nihayet, ac\u0131 bizi k\u0131vama getirecek. Biz dinamikleri, de\u011ferleri olan bir toplumuz, \u015foktay\u0131z ve iyi \u015feyler olacakt\u0131r, in\u015fallah&#8230; Bir misal vereyim: 15 Temmuz a\u011f\u0131r bir travmad\u0131r bizim i\u00e7in! 15 Temmuz gecesi saat 21.30\u2019da soka\u011fa \u00e7\u0131kt\u0131m, sonra cumartesi g\u00fcn\u00fc sabah eve geldim kahvalt\u0131 yapt\u0131m. Memleket gitti geldi, eve gelirken, \u201cekmek alay\u0131m kahvalt\u0131 yapar\u0131z!\u201d diye d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm. Acayip de\u011fil mi bu? Hala filmleri, dizileri yap\u0131ld\u0131 yap\u0131l\u0131yor. O geceyi ya\u015fad\u0131k. Biz psikolojik olarak 16 Temmuz\u2019a giremedik. Samimi s\u00f6yl\u00fcyorum. Baz\u0131 geceler sal\u00e2 okunurken, 15 Temmuz hat\u0131r\u0131ma geliyor. \u0130nternet biraz yava\u015flasa, \u201cne oluyor acaba\u201d diyorum. Bel\u00e7ika\u2019da u\u00e7ak sald\u0131r\u0131s\u0131 oldu, bir bu\u00e7uk ay havaalan\u0131 kapand\u0131. Bizim d\u00f6rt ya da be\u015f saat kapal\u0131 kald\u0131. Ba\u015fka toplumda olsa aya\u011fa kalkamazd\u0131.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye Cumhuriyeti kuruldu\u011funda, lise mezunlar\u0131 \u00fcniversite hocas\u0131 oldu. Bir\u00e7ok Yahudi, \u201cT\u00fcrkle\u015ftirilerek\u201d \u00fcniversitelerde ders verdi. Al sana bir s\u0131k\u0131nt\u0131 daha. 15 Temmuz\u2019da bizden ba\u015fka kimsenin \u00f6deyemeyece\u011fi bir ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k m\u00fccadelesi verdik. T\u00fcrkiye\u2019de hangi cumhurba\u015fkan\u0131na b\u00f6ylesi bir \u015fey nasip oldu? 11 Eyl\u00fcl\u2019de Demirel \u201csoka\u011fa \u00e7\u0131k\u0131n!\u201d deseydi, kim \u00e7\u0131kard\u0131? Kimse oral\u0131 olmazd\u0131 bile. Bizde FET\u00d6\u2019n\u00fcn k\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bir insan kayna\u011f\u0131 var. \u0130yi e\u011fitim g\u00f6rm\u00fc\u015f insanlar\u0131 hainliklerinden dolay\u0131 atmak zorunda kald\u0131k. Kadrolar bo\u015fald\u0131. Sadakatsizler, liyakat olsa ne olur?<\/p>\n<p>\u201cMemur olay\u0131m, devlet benim cebime paray\u0131 koysun, nas\u0131l oldu\u011fu da pek m\u00fchim de\u011fil. Para Amerika\u2019dan gelsin yine fark etmez.\u201d Hani bir ara M\u0130T\u2019in maa\u015flar\u0131n\u0131 CIA yat\u0131r\u0131yordu, hat\u0131rlay\u0131n\u0131z. Adam diyor ki, \u201cben alaca\u011f\u0131m maa\u015fa bakar\u0131m.\u201d \u0130dealleri olan da var elbet ama az&#8230; Biz ideal ile hedef aras\u0131ndaki \u00e7izgiyi \u015fa\u015f\u0131r\u0131yoruz. Ulv\u00ee ideallerimiz olmal\u0131.<\/p>\n<p><strong>\u015e<\/strong><strong>u memleket birdenbire yok olsa ac\u0131<\/strong> <strong>duymayacak<\/strong> <strong>insan s\u00fcr\u00fcs\u00fc var. Yahut da T\u00fcrkiye bir \u00e2nda M\u00fcsl\u00fcmanlara teslim edilse bu hissizli\u011fi onlar da ya\u015fayacak. Ola\u011fan\u00fcst\u00fc \u015feyler ya\u015fan\u0131yor ama insanlarda donukluk var&#8230; <\/strong><\/p>\n<p>Kan\u0131ksama asl\u0131nda. Psikolojik olarak her g\u00fcn, her yerde olur olmad\u0131k kavga g\u00f6r\u00fcrsek \u00f6nce k\u0131nar\u0131z, bir s\u00fcre sonra buna al\u0131\u015f\u0131r\u0131z ve normalle\u015fir. Biraz da medyan\u0131n empoze etti\u011fi \u015fey bu. Bir anda u\u00e7ak tank gemi yapmaya ba\u015flad\u0131k, g\u00fczel. Almanlar, \u201c15 y\u0131lda yapars\u0131n\u201d demi\u015f biz iki y\u0131lda i\u015fin alt\u0131ndan kalkt\u0131k. Bu iyili\u011fi kan\u0131ksam\u0131\u015f\u0131z; \u201cTabi\u00ee yapaca\u011f\u0131z abi.\u201d Yahu bir bak, nas\u0131l\u0131na, ni\u00e7ine bak! Medyan\u0131n en pis zehri bu. Gaylerin ve lezbiyenlerin olmad\u0131\u011f\u0131 dizi neredeyse yok. Al\u0131\u015f\u0131yoruz art\u0131k. 28 \u015eubat\u2019da neyin m\u00fccadelesini verdik \u015fimdi ne olduk?<\/p>\n<p><strong>\u00dcstad Necip Faz\u0131l<\/strong> <strong>\u201c<\/strong><strong>Biz ac\u0131<\/strong> <strong>duyma hassas\u0131n\u0131<\/strong> <strong>kaybettik\u201d<\/strong> <strong>diyor. Buradan a\u00e7arsak neler s\u00f6ylemek istersiniz<\/strong><strong>?<\/strong><\/p>\n<p>Pozitif bilimlerde test, muayene ve ard\u0131ndan te\u015fhis ortaya koyulur. Ard\u0131ndan tedaviye ba\u015flan\u0131r. Bu \u00e7ok kolay. Kimyada \u015funu al\u0131rs\u0131n, bunu kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131rs\u0131n bombay\u0131 patlat\u0131rs\u0131n. Ama sosyal bilimlerde birka\u00e7 dakikada yapaca\u011f\u0131n kimyasal reaksiyon, sosyolojide 20 y\u0131lda vuku bulur. Ortaya \u00e7\u0131kt\u0131ktan sonra da hastal\u0131\u011f\u0131n olu\u015fma sorununu 20 y\u0131lda toparlayam\u0131yorsun. FET\u00d6 40 y\u0131ld\u0131r var diyoruz ama onun bir de 20 y\u0131l \u00f6ncesi var. Yani Vakay\u0131 Hayriye\u2019den bile ba\u015flat\u0131r\u0131z i\u015fi. 1924 tarikatlar\u0131n ve tekkelerin kapat\u0131lmas\u0131 vs&#8230; \u201cFET\u00d6 determinist davrand\u0131 ve darbe yaparsak ba\u015far\u0131l\u0131 oluruz\u201d dedi. Ona \u201cnah\u201d olursun dediler. \u00d6mer Halisdemir\u2019i hesaba katabildiler mi? Hay\u0131r. Kad\u0131n ve \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnemediler, nas\u0131l dik durdular ama? Bunun ne kadar tahlilini yapmaya \u00e7al\u0131\u015fsak, nafile. 28 \u015eubat\u2019ta ne olmu\u015ftu? As\u0131l M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 mahpuslara t\u0131karken, olay\u0131 ba\u015f\u00f6rt\u00fcs\u00fcne \u00e7ektiler, Uyuttular milleti. Dikkat da\u011f\u0131tt\u0131lar. Zannettik ki, \u201cBa\u015f\u00f6rt\u00fcs\u00fc hallolursa, Hilafet gelir.\u201d \u015eimdi? Ba\u015f\u00f6rt\u00fcl\u00fclerin bir\u00e7o\u011fu Ak Parti\u2019ye d\u00fc\u015fman. \u0130sl\u00e2m\u2019dan ald\u0131\u011f\u0131n terbiye bu mu? Erdo\u011fan kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131 yap\u0131yorlar. Tamam karde\u015fim gitsin, kara ka\u015f\u0131na merakl\u0131 de\u011filiz bu adam\u0131n. \u015euna cevap ver bakal\u0131m: Erdo\u011fan\u2019\u0131n yerine kimi koyaca\u011f\u0131z? K\u0131l\u0131\u00e7daro\u011flu dedi ya, \u201cTamam Erdo\u011fan gelsin ama Erdo\u011fan\u2019dan sonra ne olacak?\u201d Bu \u015fu demek, \u201cadam de\u011filiz.\u201d Y\u00e2ni, \u201cErdo\u011fan\u2019dan sonras\u0131 olmaya talip de\u011filiz.\u201d Orada bostan korkulu\u011fusun. Faiz \u00d6zt\u0131rak\u2026 Adam\u0131n s\u00fclalesine bak\u0131yorsun ele\u015ftirdi\u011fi \u015feyleri kendisi yapm\u0131\u015f. Ebucehil mant\u0131\u011f\u0131\u2026 Sahab\u00ee, Ebucehilin \u00fcst\u00fcne \u00e7\u0131k\u0131yor&#8230; Ebucehil, Sahab\u00ee efendimize ne diyor: \u201cNe kadar \u00fcste \u00e7\u0131kt\u0131n fark\u0131nda m\u0131s\u0131n?\u201d Kibre bakar m\u0131s\u0131n? Peygamber Efendimize diyor ki, \u201cPeygamberlik ni\u00e7in bana gelmedi, sen yetimdin, deve \u00e7obanl\u0131\u011f\u0131 yap\u0131yordun. Ben senden daha \u2018\u00fcst\u00fcn\u2019d\u00fcm. Bana gelmesi laz\u0131md\u0131.\u201d CHP\u2019nin derdi de \u015fu: \u201cBizim dedemiz \u0130ttihat ve Terakki, babam\u0131z CHP\u2019nin kurucusu. Ba\u015fta benim olmam l\u00e2z\u0131m! Sen Kas\u0131mpa\u015fal\u0131 bir imamhatiplisin!\u201d Ben antropoloji okudum, on ya\u015flar\u0131mdan beri \u0130ngilizce biliyorum. Nasip oldu Oxford\u2019a gittim. Oras\u0131 d\u00fcrtt\u00fc beni&#8230; \u201cBen niye burada ya\u015fam\u0131yorum, buraya lay\u0131k de\u011fil miyim?\u201d O k\u00fct\u00fcphane senin, \u015fu k\u00fct\u00fcphane benim, konferanstan konferansa ko\u015ftum. As\u0131rl\u0131k mabedler, estetik \u015feyler falan&#8230; Kendi kendime, \u201cBir dakika, sen Karag\u00fcmr\u00fck\u2019te do\u011fmu\u015f bir adams\u0131n. Adamlar geldi\u011fin yeri kabul edemiyor.\u201d<\/p>\n<p>Bize d\u00f6nelim&#8230; Necip Faz\u0131l\u2019\u0131n Sakarya T\u00fcrk\u00fcs\u00fc\u2019n\u00fc bestelediler. \u00d6yle senfonik tarzda yapma mesela Sakarya T\u00fcrk\u00fcs\u00fc\u2019n\u00fc! Bu milletin ritmi, gazeli, t\u00fcrk\u00fcs\u00fc yok mu? Yapsana! Mesela \u00c7a\u011fr\u0131 filminin m\u00fczik bestecisi Maurice Jarre, M\u00fcsl\u00fcman de\u011fil. Hadi yap bakal\u0131m ondan daha iyi m\u00fczi\u011fi, aln\u0131ndan \u00f6peyim. Yapam\u0131yorsun. Adama s\u0131rf Oscar vermemek i\u00e7in gittiler Star Wars\u2019un dandik m\u00fczi\u011fine \u00f6d\u00fcl verdiler. Biz hala \u00e7\u0131kartam\u0131yoruz b\u00f6ylesini. En b\u00fcy\u00fck yarad\u0131r k\u00fclt\u00fcr. Erdo\u011fan \u201ck\u00fclt\u00fcrel iktidar yok.\u201d dedi. O a\u00e7\u0131dan gittim \u201cK\u00fclt\u00fcr ve \u0130ktidar\u201d diye kitap yazd\u0131m. Sen hala k\u00fclt\u00fcr olarak Muazzez Ersoy, Ali\u015fan, Hadise\u2019lerle masan\u0131 topluyorsan, getirebildi\u011fin en kaliteli adam Orhan Gencebay. Yapma g\u00f6z\u00fcn\u00fc seveyim. Senin bir s\u00fcr\u00fc adam\u0131n var\u2026 Niyazi Say\u0131n \u015furada oturuyor ya. Ahmediye\u2019de Rufa\u00ee Tekkesi\u2019nde&#8230;. Gidiyorsun hala ona buna\u2026 U\u011fur I\u015f\u0131lak, iyi bir t\u00fcrk\u00fcc\u00fc olabilir ama bizim m\u00fczik adam\u0131m\u0131z Ne\u015fet Erta\u015f\u2019t\u0131r. Adam ceketini \u00e7\u0131karmak i\u00e7in izin istiyor. I\u015f\u0131lak\u2019a bak\u0131yorsun bir bacak burada, bir bacak \u015furada. Edep hani. Ekonomiyi \u00e7abuk d\u00fczeltirsin, zengin kesimini ihya edersin; k\u00fclt\u00fcr \u00f6yle mi? Emek, vakit, ahl\u00e2k ister. \u00c7aml\u0131ca\u2019n\u0131n \u00fcst\u00fc villa dolu ama 15 Temmuz\u2019da hepsi kapkarayd\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar\u0131n kaybedecekleri var, biz \u00e7\u0131karken c\u00fczdan\u0131m\u0131zda ka\u00e7 para oldu\u011funu bilmiyorduk.<\/p>\n<p><strong>K\u00fclt\u00fcrel zemini d\u00fczeltebilmek i\u00e7in memlekette a\u011f\u0131r travma yaratacak bir k\u00fclt\u00fcr devriminin yap\u0131lmas\u0131 l\u00e2z\u0131m. <\/strong><\/p>\n<p>K\u00fclt\u00fcr devrimle olur mu, o da var. Sovyetlerde denediler olmad\u0131. M. Kemal de denedi.<\/p>\n<p><strong>Sovyetler kendi ad\u0131na sanat icat etmeyi becerdi, bunlar\u0131n hep bir \u015feye kar\u015f\u0131 olup, y\u0131k\u0131c\u0131 olmak derdinden ba\u015fka bir dertleri olmamas\u0131 onlar\u0131n meselesi. Bat\u0131, Ayd\u0131nlanma \u00c7a<\/strong><strong>\u011f<\/strong><strong>\u0131<\/strong><strong>, <\/strong><strong>Frans\u0131z<\/strong> <strong>Devrimi\u2019nin ard\u0131ndan restorasyon d\u00f6nemiyle bir<\/strong> <strong>\u015f<\/strong><strong>eyleri ikame etmeye ba\u015flad\u0131<\/strong><strong>. <\/strong><\/p>\n<p>Asl\u0131nda k\u00fclt\u00fcrel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm ya\u015f\u0131yoruz. Erdo\u011fan m\u00fczik g\u00fcnah m\u0131, de\u011fil mi diye tart\u0131\u015f\u0131lan bir \u00e7evreden gelip torununa ud dersi ald\u0131r\u0131yorsa, bu Erdo\u011fan\u2019\u0131n bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme girdi\u011fini g\u00f6steriyor. Mesela Abd\u00fclkadir Meragi Lisesi a\u00e7\u0131ld\u0131, g\u00fczel a\u00e7\u0131ls\u0131n; ama onun dersini verecek adam yok. Yine \u00dcsk\u00fcdar \u00e7evresinde Hezarfen Salih Hoca var, siyas\u00ee fikri farkl\u0131d\u0131r ama Salih Bilgin\u2019in Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 Klasik Devlet T\u00fcrk M\u00fczi\u011fi Korosunun neyzeni olarak, e\u015fi Ya\u011fmur Han\u0131m\u2019\u0131n kemen\u00e7eci olarak yapt\u0131\u011f\u0131 i\u015fi, \u0130T\u00dc yapam\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar diyor ki, \u201cevet arkada\u015flar bu do, bu re, bu h\u00fczzam, bu rast!\u201d Ya tamam da \u00e7ocuk oturup hocas\u0131yla \u00e7ay i\u00e7emiyor, me\u015fk usul\u00fc yok. Usta-\u00e7\u0131rak ili\u015fkisi nerede? Bat\u0131\u2019da bile \u00e7\u0131rak-usta ili\u015fkisi var. Biz bunu anlatam\u0131yoruz. Biz daha yeni hat sanat\u0131na para verecek ekonomik d\u00fczeye geldik. Yeni yeni \u00e7ocu\u011fumuza m\u00fczik dersi ald\u0131racak ekonomik d\u00fczeye geldik. Eskiden ne s\u00f6ylerlerdi; \u201c\u00e7alg\u0131c\u0131 falanc\u0131 olup ne yapacaks\u0131n?\u201d Babalar\u0131n \u00e7ocu\u011funa gelece\u011fini garanti etmesi, \u201co\u011flum git m\u00fczi\u011fini yap, hat sanat\u0131n\u0131 \u00f6\u011fren\u201d demesi l\u00e2z\u0131m. Salg\u0131n sebebiyle \u00fc\u00e7 ay piyasa durdu, bizim hattat arkada\u015flar\u0131n i\u015fleri k\u00f6t\u00fc, tezyinat\u00e7\u0131 arkada\u015flar\u0131n i\u015fleri durgun; bu ekonomik g\u00fc\u00e7le de al\u00e2kal\u0131 bir durum. R\u0131dvan Fad\u0131lo\u011flu\u2019nun dedi\u011fi \u201cM\u00fcsl\u00fcman fakir olur\u201d tezini ben kabul etmiyorum. Ben zengin olaca\u011f\u0131m ama zenginli\u011fi l\u00fcks arabaya binmek i\u00e7in de\u011fil kendimi geli\u015ftirmek i\u00e7in kullanaca\u011f\u0131m.<\/p>\n<p>Helal tatil olay\u0131 var. Mesele \u015fu kad\u0131nlar\u0131n girdi\u011fi havuz ba\u015fka, erkeklerin girdi\u011fi havuz ba\u015fka. Benim bir arkada\u015f\u0131m var, ailecek g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz yak\u0131n bir zamanda evlendi, \u00e7ocu\u011fu var. Onunla konu\u015ftu\u011fum zaman anlat\u0131yor; \u201ctatile gittik benim i\u00e7im rahat, kocam kad\u0131na bakmayacak, beni ba\u015fka erkekler g\u00f6rmeyecek. Ama ben ba\u015fka kad\u0131nlardan rahats\u0131z oldum, \u00e7\u00fcnk\u00fc hi\u00e7bir \u015fey giymemi\u015f.\u201d Kad\u0131na sormu\u015f \u201cablac\u0131m sen nerden kurtuldun, hangi ipten kurtuldun da i\u00e7inde b\u00f6yle bir kad\u0131n bar\u0131n\u0131yormu\u015f senin!\u201d Sonra da \u201cben kad\u0131na bakarken utan\u0131yorum\u201d diyor. Rixos\u2019un helal tatil kamp\u00fcs\u00fc var. Rixos\u2019un G\u00fcney K\u0131br\u0131s\u2019ta \u00e7\u0131plaklar plaj\u0131n\u0131n oldu\u011fu kamp\u00fcs\u00fc de var, Las Vegas\u2019ta kumarhaneleri de. Senin verdi\u011fin para Rixos\u2019un ayn\u0131 havuzuna gidiyor. Cevap olarak diyor ki, \u201cOlabilir.\u201d Sonradan zengin olmu\u015f birisi, yoksulluk d\u00f6neminde evlendi\u011fi e\u015fini be\u011fenmiyor. Siyasette de \u00f6yle, y\u00fcksek mevkilere getirilen siyas\u00ee ki\u015filer k\u00fclt\u00fcr \u015foku ya\u015f\u0131yor. 2003\u2019ta baz\u0131lar\u0131 \u201cMilletvekili olmu\u015fum biliyor musun?\u201d demi\u015f birbirlerine. \u00c7\u00fcnk\u00fc hi\u00e7 beklemiyor. Kendisi \u201cmilletvekili olamam\u201d diyor, sonra olunca \u201cne yapaca\u011f\u0131m?\u201d diyor. Milletvekili nedir, ne yapar bunlardan bihaber. Osmanl\u0131 zaman\u0131ndaki devlet adamlar\u0131 Enderun\u2019da e\u011fitim al\u0131p, devlet adam\u0131 nas\u0131l olur, sadrazam olana kadar hangi merhaleden ge\u00e7ilir, biliyorlard\u0131. Sultan\u0131n bile kar\u0131s\u0131 olacaksan nas\u0131l davran\u0131lmas\u0131 gerekti\u011finin e\u011fitimi veriliyordu. \u015eimdi adam milletvekili oluyor \u201cne yapaca\u011f\u0131z?\u201d diyor. \u201cYa Ankara\u2019ya gidelim bakal\u0131m.\u201d Al, gittin ne oldu?<\/p>\n<p>\u015eu anda AKP\u2019liler ve CHP\u2019liler \u015funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor: \u201cErdo\u011fan gidince ne yapaca\u011f\u0131z?\u201d Herkesin korkusu bu. Erdo\u011fan gidince yerine gelecek ismin belli olmas\u0131 l\u00e2z\u0131m. Askeriyede bir hiyerar\u015fi vard\u0131r, askeriye kimin Genelkurmay Ba\u015fkan\u0131 olaca\u011f\u0131na dair endi\u015fe duymaz. Elene elene belli olur. \u201cKimi yapaca\u011f\u0131z?\u201d diye bir s\u0131k\u0131nt\u0131 yok. Siyasette g\u00fcvensizlik ortam\u0131 var. Ben Ak Parti\u2019ye oy veren biri olarak CHP\u2019nin \u00f6zg\u00fcvenine hayran\u0131m, adamlar her se\u00e7ime \u201ckazanaca\u011f\u0131z\u201d diye giriyor. Ak Parti ise \u201cya kaybedersek?\u201d diye giriyor. Bu \u00f6zg\u00fcven neden Ak Parti\u2019de yok? \u00c7\u00fcnk\u00fc iktidar k\u00fclt\u00fcr\u00fc yok. CHP, \u201cbu sefer olmazsa ba\u015fka sefere. Ya da nas\u0131l olsa b\u00fcrokratik iktidar\u0131m\u0131z var.\u201d diyor.<\/p>\n<p>Necip Faz\u0131l diyor ya, \u201cAyasofya\u2019n\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131ndan \u015f\u00fcphe edenler T\u00fcrk\u00fcn Anadolu\u2019da kal\u0131p kalmayaca\u011f\u0131ndan \u015f\u00fcphe edebilirler.\u201d Necip Faz\u0131l\u2019\u0131 okuyan bir kesim, bunu idrak edemedi. Necip Faz\u0131l\u2019\u0131 anlayan adam Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan oldu. D\u00fc\u015f\u00fcnsenize ben Yavuz\u2019um benim babam Bayezid, onun babas\u0131 Fatih. \u015eu \u015fahsiyetlere bakar m\u0131s\u0131n&#8230; Yavuz, on ya\u015f\u0131nda padi\u015fah olaca\u011f\u0131n\u0131 biliyordu. Fatih Sultan Mehmed i\u00e7in \u201cyirmi bir ya\u015f\u0131nda \u0130stanbul\u2019u ald\u0131\u201d diyorlar. Do\u011fdu\u011fun andan itibaren baban padi\u015fah, deden padi\u015fah, ge\u00e7mi\u015ftekiler padi\u015fah, o zaman sen de padi\u015fah olaca\u011f\u0131n\u0131 biliyorsun&#8230;<\/p>\n<p><strong>Yavuz babas\u0131n\u0131 indirdi. Tarihte tek.<\/strong><\/p>\n<p>E o da var. \u201cBu se\u00e7imi kaybeder miyim?\u201d diye i\u015fe kalk\u0131\u015f\u0131lm\u0131yordu eskiden. Osmanl\u0131 bunlar\u0131 a\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Amerika\u2019n\u0131n, Almanya\u2019n\u0131n teknolojik olarak baz\u0131 konular\u0131 a\u015fmas\u0131 gibi. ABD\u2019nin ba\u015f\u0131na kim gelirse gelsin \u201cs\u00fcper g\u00fc\u00e7\u201d de\u011fil mi? Ba\u015f\u0131ndaki Trump da olsa, sokaktan herhangi biri olsa da, bu b\u00f6yle.<\/p>\n<p><strong>Bu dedi\u011finize kat\u0131l\u0131yorum. Bizim elimize gelen \u015fey gidecekmi\u015f gibi pe\u015finen bir kabul var.<\/strong><\/p>\n<p>Neden, biliyor musunuz? \u201cLa tahzen\u201d T\u00fcrk\u00e7e meali \u201ckorkma!\u201d Biz y\u00fcz sene korkmu\u015fuz, yemedi\u011fimiz dayak kalmam\u0131\u015f. Y\u00fcz sene sonra \u201ckorkma\u201d demi\u015fiz. Kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131m bir canl\u0131 yay\u0131nda Deniz Zeyrek diye bir gazeteci, Ayasofya mevzuuyla al\u00e2kal\u0131 olarak \u201cB\u00fcy\u00fckl\u00fck bizde kals\u0131n, camiye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmeyelim.\u201d diye naralar att\u0131. Ona cevaben \u015funlar\u0131 s\u00f6yledim: \u201cElinden alfabe al\u0131n\u0131rken, k\u0131l\u0131k k\u0131yafetin de\u011fi\u015ftirilirken, takvimin de\u011fi\u015ftirilirken, \u00f6l\u00e7\u00fc sistemin de\u011fi\u015ftirilirken b\u00fcy\u00fck de\u011fildin, b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc \u015fimdi mi anlad\u0131n?\u201d Biz muas\u0131r medeniyet seviyesini onlar\u0131n \u00e7izgisine koymu\u015fuz, ne zaman ge\u00e7tik ki, onlara b\u00fcy\u00fckl\u00fck g\u00f6sterelim. Ar\u015fivi satarken b\u00fcy\u00fck de\u011fildin, alfabeyi al\u0131rken b\u00fcy\u00fck de\u011fildin, Osmanl\u0131\u2019y\u0131 kovarken, k\u00fcf\u00fcr ederken b\u00fcy\u00fck de\u011fildin \u015fimdi b\u00fcy\u00fck oldun \u00f6yle mi? Komplekse bak! B\u00fcy\u00fckl\u00fck k\u00fclt\u00fcr\u00fc yok, Avrupa gelince p\u0131s\u0131yor bunlar: \u201cBen kimim ki?\u201d diye d\u00fc\u015f\u00fcnmekten al\u0131koyam\u0131yorlar kendilerini. Bana kalsa Ayasofya cami olam\u0131yorsa m\u00fcze olarak da a\u00e7mam, ben camiye ayakkab\u0131yla girmem!<\/p>\n<p><strong>\u0130\u015f<\/strong><strong>gal d\u00f6neminde<\/strong> <strong>\u201cdinamit kor patlat\u0131r\u0131z!\u201d demi\u015flerdi Ayasofya i\u00e7in.<\/strong><\/p>\n<p>Ya benimsin ya kara topra\u011f\u0131n. Bizde b\u00f6yle bir damar var.<\/p>\n<p><strong>Bu dedi\u011finizi Kumandan Salih Mirzabeyo\u011flu da mealen \u015f\u00f6yle s\u00f6ylemi\u015fti: \u201cAyasofya T\u00fcrkiye\u2019nin ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k sembol\u00fcd\u00fcr, E\u011fer ba\u011f\u0131ms\u0131z olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyorsa, devlet kendi iradesiyle a\u00e7amad\u0131\u011f\u0131 gibi kapatamaz da.\u201d Bo\u011fazi\u00e7i \u00dcniversitesinde bir derste Prof. Ahmet Ersoy, emperyalizm ve kolonyalizm bahsi ge\u00e7erken Frantz Fanon\u2019un bir s\u00f6z\u00fcn\u00fc aktard\u0131. S\u00f6z\u00fcnde \u201cezilenler ve M\u00fcsl\u00fcmanlar Bat\u0131 emperyalizmine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131yorlar ama Bat\u0131l\u0131lar\u0131n mental aletleriyle d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorlar. B\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fckleri i\u00e7in ileri geri bitmez.\u201d demi\u015f.<\/strong><\/p>\n<p>Paradigma de\u011fi\u015fmiyor. sen adam\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 videoya Youtube\u2019dan cevap veriyorsun. \u201cSosyal medyaya kar\u015f\u0131 ne yapaca\u011f\u0131z?\u201d diyebilirsiniz. Alternatif mecralar \u00e7\u0131karsak, yol yine onlara \u00e7\u0131kacak. Bu Suudi Arabistan\u2019da kurulan \u201chelal barlar\u201d gibi. Alkols\u00fcz bira hesab\u0131&#8230; Sen bira k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc \u00e7ocu\u011fa veriyorsan, d\u00f6kt\u00fc\u011f\u00fcnde k\u00f6p\u00fcr\u00fcyorsa, g\u00f6bek yap\u0131yorsa, i\u00e7tikten yar\u0131m saat sonra tuvalete gidiyorsan, onun alkoll\u00fc olup olmad\u0131\u011f\u0131 \u00f6nemli de\u011fil! Bira barda\u011f\u0131nda, \u201calkols\u00fcz bira\u201dn\u0131 i\u00e7iyor musun? \u0130\u00e7iyorsun. O zamanla evriliyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc o k\u00fclt\u00fcr\u00fc ya\u015f\u0131yorsun. Mesela bir d\u00fc\u011f\u00fcne gidiyorsun ayakl\u0131 bardakta i\u00e7ecek ikram ediyorlar, ayakl\u0131 bardakta \u015farap i\u00e7ilir.Viski barda\u011f\u0131yla fanta ikram ediliyor. Sen art\u0131k viski k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc al\u0131yorsun. Frans\u0131zlar sana \u015farap k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc vermez, sana \u00fcz\u00fcm ezdirir. Uyan!<\/p>\n<p>Sakarya T\u00fcrk\u00fcs\u00fc\u2019n\u00fc senfonik yapamazs\u0131n. Bayram sabah\u0131 S\u00fcleymaniye\u2019de \u015fiirini oratoryo yaparak okuyamazs\u0131n. Yunus Emre oratoryosu var Adnan Saygun keferesinin. Oratoryo kilise m\u00fczi\u011fi demek. Bu adam o kadar bilin\u00e7li yap\u0131yor ki, \u201cT\u00fcrk musikisi sar\u0131ks\u0131z \u015feriatt\u0131r\u201d diyor. Onun anlad\u0131\u011f\u0131 m\u00e2n\u00e2da \u201ctehlike\u201ddir. M\u00fczi\u011fi oradan vurmu\u015f. Sen Yunus Emre\u2019nin oratoryosunu yaparsan ortada Yunus Emre diye bir \u015fey kalmaz. Tarih \u015fuurunu vermemi\u015fiz adama. Ona g\u00f6re tarih: \u201cHangi sava\u015ftan sonra hangi anla\u015fma yap\u0131ld\u0131, maddeler neydi?\u201d Tarih okumas\u0131 bu de\u011fil ki! Bundan olsa olsa kronoloji olur. Yahya Kemal\u2019in Yeni\u00e7eri\u2019ye gazel diye bir \u015fiiri var. Orada, \u201cy\u00fcr\u00fcr velveleli tekbir ile\u201d diyor, seferi anlat\u0131yor. Soruyorlar Yahya Kemal\u2019e \u201cvelveleli tekbir\u201d yerine sizin ifadeniz olan ve \u00e2r\u0131za uyan \u201csaltanatl\u0131 tekbir\u201d ifadesini niye kullanmad\u0131n\u0131z? Yahya Kemal cevaben \u015fu ifadeyi kullan\u0131yor: \u201cO zaman Itri hen\u00fcz tekbiri bestelememi\u015fti.\u201d Tarih b\u00f6yle anlat\u0131l\u0131r. \u201cBenim anlatt\u0131\u011f\u0131m seferde Itri daha gelmemi\u015fti, ben tersine kronoloji yapamam\u201d diyor. Itri\u2019den sonra \u201csaltanatl\u0131 tekbiri yazd\u0131m\u201d diyor Yahya Kemal.<\/p>\n<p><strong>\u0130\u015f<\/strong><strong>te, B\u00fcy\u00fck Do\u011fu<\/strong><strong>&#8211;<\/strong><strong>\u0130<\/strong><strong>bda<\/strong> <strong>total olarak her \u015feye k\u00f6kten bakacak bir sistemle beraber o sistemin par\u00e7alar\u0131n\u0131 yerli yerine yerle\u015ftirir. Zaten aksi takdirde, bir \u015feye par\u00e7a par\u00e7a m\u00fcdahale edildi\u011fi zaman, bir s\u00fcre sonra akamete u\u011frayabilir. <\/strong><\/p>\n<p>Ama bu, bir anda yap\u0131lan devrimle ne kadar m\u00fcmk\u00fcn? Devrim ayn\u0131 zamanda bir birikimi y\u0131kmak da demek.<\/p>\n<p><strong>M\u00fcsl\u00fcman entelijansiyan\u0131n oturup bunu tart\u0131\u015fmas\u0131 l\u00e2z\u0131m. Bug\u00fcn bunu dahi yapam\u0131yoruz, \u201cbunu \u015f\u00f6yle mi yapsak?\u201d yahut \u201cb\u00f6yle mi yapsak?\u201d, \u201cyapsak olabilir mi, olamaz m\u0131?\u201d Bu tart\u0131\u015f\u0131lm\u0131yor. Bu olmay\u0131nca da \u015furadan-buradan aparmalar oluyor. Ondan sonra Ba\u015fkan Tayyip Erdo\u011fan diyor ki, \u201cbeni yaln\u0131z b\u0131rakt\u0131n\u0131z.\u201d Adamca\u011f\u0131z bekliyor belki, birileri esasl\u0131 bir proje, bir g\u00f6r\u00fc\u015f getirsin de tart\u0131\u015f\u0131ls\u0131n diye. \u0130\u015fte Salih Mirzabeyo\u011flu\u2019nun d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc, \u0130sl\u00e2m\u2019a Muhatap Anlay\u0131\u015f\u2019\u0131 ortada, orijinal bir \u015fey&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Maalesef Mirzabeyo\u011flu ile tan\u0131\u015fma f\u0131rsat\u0131m olmad\u0131. Daha sonra ismen duyup, ge\u00e7 kald\u0131\u011f\u0131m insanlardan birisidir&#8230; Mesela bana deseler ki, \u201calfabeyi eski h\u00e2line getirelim mi?\u201d, \u201chay\u0131r\u201d cevab\u0131n\u0131 veririm. \u00c7\u00fcnk\u00fc ayn\u0131 hataya d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f oluruz o zaman. Doksan-y\u00fcz y\u0131ll\u0131k bir birikim var art\u0131k. Tabi\u00ee evveline de bakmak, anlamak l\u00e2z\u0131m gelir. Kastetti\u011fim \u015feyi anlay\u0131n\u0131z.<\/p>\n<p><strong>Kumandan Mirzabeyo\u011flu da dil bahsine a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131 buna yak\u0131n bir \u015fey s\u00f6yl\u00fcyor, de\u011fi\u015ftirilmesi gerekti\u011fine dair bir tenkidi yok!<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li>Kemal, Arap\u00e7a yerine Latince alfabeyi tercih ettirerek nas\u0131l bir yanl\u0131\u015f yapt\u0131ysa, biz de de\u011fi\u015fim yaparak ayn\u0131 hataya d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f say\u0131l\u0131r\u0131z.<\/li>\n<\/ol>\n<p><strong>Bana sorulsa, ben de ayn\u0131 kanaatte oldu\u011fumu s\u00f6ylerim; ki ben Osmanl\u0131ca okuyabilen biri olmama ra\u011fmen&#8230; <\/strong><\/p>\n<p>\u015eu tesbiti \u00e7ok kullan\u0131r\u0131m ben: \u201cCesedine a\u015f\u0131k, ruhuna d\u00fc\u015fman bir kesim var.\u201d Bu tipte her kesimden insan mevcut neredeyse, \u00f6zellikle muhafazak\u00e2r diye tarif edilenlerde&#8230; Osmanl\u0131\u2019ya bak\u0131\u015flar\u0131 b\u00f6ylesi basit! Fatih Sultan Mehmed\u2019i, fatih yapan k\u00fclt\u00fcre d\u00fc\u015fman; fakat arabas\u0131n\u0131n arkas\u0131na Osmanl\u0131 armas\u0131n\u0131 tak\u0131nca, \u201ci\u015f tamam!\u201d zannediyorlar. Kemalistler de koluna baca\u011f\u0131na, \u201cK. Atat\u00fcrk\u201d yazd\u0131r\u0131yor ya. Ayn\u0131 \u00f6yle&#8230; Bunlar ayn\u0131 \u00e7amurlukta debelenen insanlar. G\u00fcya miraslar\u0131n\u0131n pe\u015findeler. \u201cHallettim ben\u201d diyor iki kesim de. \u0130sl\u00e2miyet\u2019i \u00f6\u011frenmeye dair gayret sarf ettin mi? Tarih okudun mu? Bakt\u0131n m\u0131 m\u00e2zine?<\/p>\n<p>Bir e\u011fitimci olarak, benim g\u00f6zetti\u011fim bir \u015fey daha var: Biz k\u00fclliyen bir \u015fey yapmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. Hakkari\u2019deki k\u00f6yl\u00fcy\u00fc de, \u0130zmir\u2019deki \u00e7ift\u00e7iyi de, \u00fcniversite mezunu yapmaya yelteniyoruz. \u0130\u015fleri usta-\u00e7\u0131rak seviyesinde ele alabilsek, bir\u00e7ok meselemiz hallolur.<\/p>\n<p><strong>Bu biraz da b\u00fct\u00fcn d\u00fc\u015f\u00fcnememekten kaynaklanm\u0131yor mu? Par\u00e7a par\u00e7a d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz.<\/strong><\/p>\n<p>Bir \u015fey yap\u0131nca, b\u00fct\u00fcn bir i\u015f yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. Esasta \u00f6yle de\u011fil, bir g\u00fcn hep ayd\u0131nl\u0131k de\u011fil ki, bir taraf ayd\u0131nl\u0131k, di\u011fer taraf karanl\u0131k. G\u00fcney yar\u0131m k\u00fcre k\u0131\u015f, buras\u0131 yaz. Birilerinin de \u00fcniversite mezunu olmamas\u0131 l\u00e2z\u0131m, de\u011fil mi? Belki bu Sovyetler\u2019den bize sirayet eden bir hastal\u0131k, \u201cdevrim yapaca\u011f\u0131z, kefereyi ortadan kald\u0131raca\u011f\u0131z!\u201d Ya Peygamber Efendimiz, Medine\u2019ye gidince katliam m\u0131 yapt\u0131? Mekke\u2019ye peki? \u00d6nce tebli\u011f etti, uyard\u0131. Sonra gereken neyse o.<\/p>\n<p><strong>\u0130<\/strong><strong>nsan bir<\/strong> <strong>\u015f<\/strong><strong>ey in\u015fa ederken<\/strong> <strong>\u00f6nce bir projesi olur, ona g\u00f6re aya\u011f\u0131n\u0131<\/strong> <strong>uzat\u0131r<\/strong><strong>. <\/strong><strong>Neyi, nereye koyaca\u011f\u0131n\u0131<\/strong> <strong>ba\u015ftan biliyor olmas\u0131<\/strong> <strong>l\u00e2z\u0131m<\/strong><strong>. <\/strong><strong>Erkan Mumcunun<\/strong><strong>, <\/strong><strong>\u201c<\/strong><strong>Erdo\u011fan hakk\u0131nda bir tenkidi var, Orijinal bir adam ama Laz kalfa gibi hareket ediyor<\/strong><strong>!<\/strong><strong>\u201c<\/strong> <strong>\u0130\u015f<\/strong><strong>in ba\u015f\u0131na gelince ne yapaca\u011f\u0131n\u0131<\/strong> <strong>kestiriyor diye<\/strong><strong>. <\/strong><\/p>\n<p>Evet. Belediye ba\u015fkan\u0131 oldu\u011funda ne yapaca\u011f\u0131n\u0131 biliyordu, ba\u015fbakan oldu\u011funda ne yapaca\u011f\u0131n\u0131 bildi\u011fini zannetmiyorum. Bug\u00fcnleri hayal edebilir miydi acaba? Fatih Sultan Mehmed, Bursa\u2019da seksek oynad\u0131\u011f\u0131 zaman ileride ne olaca\u011f\u0131n\u0131 biliyordu, Yavuz Sultan Selim de Trabzon\u2019da valiyken kafas\u0131na koymu\u015ftu \u201c\u0130smail\u2019i indirece\u011fim!\u201d diyordu. Ne yapacaklar\u0131n\u0131 biliyorlard\u0131, anlatabildim mi? Necip Faz\u0131l\u2019\u0131n Gen\u00e7li\u011fe Hitabe\u2019sindeki \u015fu ifadenin g\u00fczelli\u011fine bak\u0131n: \u201cKim var! diye seslenilince, sa\u011f\u0131na ve soluna bak\u0131nmadan, fert fert \u2018ben var\u0131m! \u2018 cevab\u0131n\u0131 verici, her ferdi \u2018benim olmad\u0131\u011f\u0131m yerde kimse yoktur!\u2019 duygusuna sahip bir dava ahl\u00e2k\u0131n\u0131 p\u0131r\u0131ldat\u0131c\u0131 bir gen\u00e7lik&#8230;\u201d \u015eimdi b\u00f6yle mi? \u201cArkada\u015flar bir ad\u0131m \u00f6ne \u00e7\u0131ksak m\u0131?\u201d denildi\u011finde, \u00abAma b\u00f6yle bir soruyu hi\u00e7 d\u00fc\u015f\u00fcnmemi\u015ftim.\u201d cevab\u0131n\u0131 almak i\u015ften bile de\u011fil. Biz milletvekili oldu\u011fumuzda ne yapaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 bilmiyoruz, zengin oldu\u011fumuzda da ne yapaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 bilmiyoruz.<\/p>\n<p><strong>\u201cB\u00fcy\u00fck Do\u011fu \u00dcniversitesi Ni\u00e7in Yok?\u201d<\/strong><\/p>\n<p><strong>Erdo\u011fan, \u201cyetmi\u015f alt\u0131 milyon B\u00fcy\u00fck Do\u011fu\u2019yu in\u015fa edece\u011fiz\u201d demi\u015fti. B\u00fcy\u00fck Do\u011fu\u2019nun ne oldu\u011fu \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fma yapan, tart\u0131\u015fan, \u00f6neri sunan g\u00f6rmedik. <\/strong><\/p>\n<p>Bizim bir arkada\u015f vard\u0131, B\u00fcy\u00fck Do\u011fu\u2019yla ha\u015f\u0131r ne\u015fir oluyor. Ankara\u2019dan, Ubeyd, Elaz\u0131\u011fl\u0131 kendisi, y\u00e2d edelim. Demi\u015fti ki,\u201d ODT\u00dc\u2019den intikam m\u0131 alacaks\u0131n? Buray\u0131 kapatarak yapamazs\u0131n bunu. Kar\u015f\u0131s\u0131na ba\u015fka bir \u00fcniversite kuracaks\u0131n, ad\u0131 da B\u00fcy\u00fck Do\u011fu \u00fcniversitesi. \u0130\u015f b\u00f6yle yap\u0131l\u0131r!\u201d Ak\u015famdan otururduk sabaha kadar, b\u00f6yle \u015feyler konu\u015furduk. Arkada\u015f\u0131m, Yak\u0131n Do\u011fu \u00dcniversitesi var, Ortado\u011fu \u00dcniversitesi de var. Yahu kursana B\u00fcy\u00fck Do\u011fu \u00dcniversitesi\u2019ni! \u00dcniversite kurmakla da yetmez ki, burada talebe yeti\u015ftirecek B\u00fcy\u00fck Do\u011fu\u2019yu bilen kadron var m\u0131 senin? Adam Bilgi \u00dcniversitesi\u2019ni kuruyor, kadrosu var. Bo\u011fazi\u00e7i\u2019ndeki hocalardan ka\u00e7 tane daha Bo\u011fazi\u00e7i \u00dcniversitesi \u00e7\u0131kar? Sen bir \u00fcniversite kuruyorsun, sa\u011fdan iki do\u00e7ent, soldan iki profes\u00f6r, tamam. Galatasaray \u00dcniversitesi, T\u00fcrkiye\u2019de nas\u0131l \u00fcniversite kurulur, bunun modelidir. Derleme-toparlamayla olmaz ki hep.<\/p>\n<p><strong>\u201cAl Sana Ekol: Baran ve Ayl\u0131k Dergileri\u201d<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ekol olmuyor de\u011fil mi o zaman?<\/strong><\/p>\n<p>Kesinlikle. Galatasaray \u00dcniversitesi ne yapt\u0131? Okulu kurdu, ilk \u00f6nce doktora b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc a\u00e7t\u0131, \u201cben hocam\u0131 yeti\u015ftirece\u011fim\u201d dedi. D\u00f6rt y\u0131l sonra lisans program\u0131n\u0131 a\u00e7t\u0131, \u201csen \u00f6nce Galatasarayl\u0131 ol, ekol\u00fc anla, yeti\u015f! Sonra gelen \u00f6\u011frenciyi al\u0131rs\u0131n!\u201d dedi. Ba\u015fka yerlerde b\u00f6yle miydi? Frans\u0131zca biliyorsa \u201cgel\u201d, \u0130ngilizce biliyorsa \u201csen de gel.\u201d Mesela sizden misal verelim&#8230; Sizin, \u0130bda\u203an\u0131n dergi kadrosu bir araya geldiniz, ka\u00e7 ki\u015fisiniz on be\u015f-yirmi aras\u0131 diyelim. Bu b\u00fcy\u00fck bir g\u00fc\u00e7 asl\u0131nda. Keyfiyet meselesi. Ayl\u0131k Dergisi ka\u00e7 senelik?<\/p>\n<p><strong>On alt\u0131.<\/strong><\/p>\n<p>Peki Baran Dergisi?<\/p>\n<p><strong>On d\u00f6rt. <\/strong><\/p>\n<p>Belki de rekor. Herkes dergi kurar, birka\u00e7 say\u0131dan sonra ate\u015fi s\u00f6ner. On alt\u0131 y\u0131ld\u0131r bu dergide yaz\u0131 yazanlar\u0131 toplasan, al sana okul, al sana ekol.<\/p>\n<p><strong>\u00dcstelik gerekti\u011fi yerde, gerekti\u011fi zaman iktidara hem m\u00fczahir hem de<\/strong> <strong>tenkid\u00e7i. <\/strong><\/p>\n<p>Bizde tenkid etme de yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131l\u0131yor. Ya edebinle, usul\u00fcnce et beni tenkid.<\/p>\n<p><strong>Bir kere, \u201cBa\u015fkan Sen Ne \u0130stiyorsun?\u201d diye bir yaz\u0131 yazd\u0131m, direkt Tayyip Erdo\u011fan\u2019a. \u201c\u015eunu bunu yap\u0131yorsun da, \u00f6teki niye b\u00f6yle?\u201d diye. Benim teklif etti\u011fim \u015feyi, bir konu\u015fmas\u0131nda \u201colmaz!\u201d diye reddetti. \u0130sim de vermedi, \u201cbana s\u00f6yl\u00fcyor\u201d dedim. Yaz\u0131mda global \u00e7apta cereyan eden h\u00e2diseler varken, i\u00e7eride k\u00fclt\u00fcrel bir \u015feyler yap\u0131lmas\u0131 l\u00e2z\u0131m demi\u015ftim. <\/strong><\/p>\n<p>\u015eu anda okunan ak\u015fam ezan\u0131 h\u00fcrmetine dua yerine ge\u00e7sin \u015fu s\u00f6yleyeceklerim: Bir kere bu e\u011fitim sisteminde, tevhid-i tedrisat kalakcak, yabanc\u0131 dille e\u011fitim yasaklanmamal\u0131 da, alternatifi daha da cazip h\u00e2le getirilmeli.<\/p>\n<p><strong>E\u011fitim Sistemi ve Dil Bahsi<\/strong><\/p>\n<p><strong>Dil e\u011fitimi verilecek ama sadece yabanc\u0131 dille ders anlat\u0131lmayacak y\u00e2ni, \u00f6yle mi? <\/strong><\/p>\n<p>Evet. Oktay Sinano\u011flu\u2019nu okumu\u015fsunuzdur. Bu adam, T\u00fcrk\u00e7e e\u011fitim yapan \u015fu anki Ankara Koleji\u2019nden mezun oldu. \u0130ngilizcesi gayet g\u00fczel. \u00dcniversiteyi Amerika\u2019da okumu\u015f, 23 ya\u015f\u0131nda profes\u00f6r olmu\u015f. M. Kemal\u2019in y\u00fcz i\u015finden biri iyi, i\u015fte bu o, ger\u00e7i sonra o da bozuldu. Robert Kolejini kapatamam\u0131\u015f, Frans\u0131z okullar\u0131n\u0131 kapatamay\u0131nca, kaliteli e\u011fitim verilsin istemi\u015f: \u201cHalk oralara gidece\u011fine, buralara gitsin.\u201d \u015eimdi tam tersi, kendi param\u0131zla rezil oluyoruz. Param\u0131z\u0131 veriyoruz, ba\u015fka birilerine e\u011fitim yapt\u0131r\u0131yoruz. Ya yapt\u0131r, tamam, \u00e7ocuk liseden \u00e7\u0131k\u0131nca be\u015f dil bilsin. Dibimizde \u0130srail ve \u0130ran, \u0130branice uzman\u0131m\u0131z bile yok! Ermenice, uluslararas\u0131 ili\u015fkiler b\u00f6l\u00fcm\u00fcm\u00fcz var m\u0131? Yapam\u0131yoruz. Suriyeli hocalar bizim okula gelmek istedi. Akademisyenler gelecekti&#8230; O zaman uluslararas\u0131 ili\u015fkiler b\u00f6l\u00fcm\u00fcndeyim, bir platform kurduk buna dair. \u201cUluslararas\u0131 ili\u015fkiler Arap\u00e7a b\u00f6l\u00fcm\u00fc a\u00e7al\u0131m, \u0130ngilizce ve Frans\u0131zca var. Amenna. Niye Arap\u00e7a yok?\u201d dedim. Profes\u00f6r\u00fc, do\u00e7enti haz\u0131r. \u201cNeden a\u00e7m\u0131yoruz?\u201d dedi\u011fimde, \u201cHocam bir b\u00f6l\u00fcm a\u00e7abilmek i\u00e7in \u00fc\u00e7 T\u00fcrk vatanda\u015f\u0131 l\u00e2z\u0131m.\u201d dediler. E de\u011fi\u015ftirsenize kanunu! Sekiz saatte M\u0130T kanunu de\u011fi\u015fmedi mi, de\u011fi\u015fti! Hakan Fidan\u2019\u0131 korudular. T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131na ge\u00e7ir adamlar\u0131, yap Arap\u00e7a b\u00f6l\u00fcm. Yetmez, Ermenice de yap, Yunanca da yap. \u201cFatih Yunanca biliyordu.\u201d diyorlar. \u00d6v\u00fcnmesini biliyorlar, yap Yunanca uluslararas\u0131 ili\u015fkiler. Elin Yunan\u0131, \u00e7at\u0131r \u00e7at\u0131r T\u00fcrk\u00e7e konu\u015fuyor Atina\u2019da. Bizim Musul b\u00fcy\u00fckel\u00e7imiz \u0130ngilizce konu\u015fuyordu, hani muhasebeci Kenan! Bir b\u00fcy\u00fckel\u00e7i s\u00f6ylemi\u015fti, \u0130ngiltere\u2019nin Kahire\u2019deki b\u00fcy\u00fckel\u00e7ili\u011finde Arap\u00e7a bilenlerin say\u0131s\u0131, bizim b\u00fct\u00fcn diplomatlardan daha fazla. Sonra diyorsun ki, Do\u011fu Akdeniz\u2019deki h\u00e2kimiyet. Suriyeliler d\u00f6rt milyon kadar memleketimize geldi. 400 bini kalsa, bir o kadar da T\u00fcrkiye\u2019de do\u011fan Suriyeli olsa? Bizim Arap\u00e7a bilmemiz l\u00e2z\u0131m! Arap\u00e7a g\u00fczel sanatlar a\u00e7, \u00f6\u011fretmenlik de a\u00e7. Yap bunlar\u0131 karde\u015fim. Medipol \u00dcniversitesi\u2019nde bunu anlatamad\u0131m. \u0130stemediler. Adamlar ne yapt\u0131? Kalk\u0131p Kanada\u2019ya gittiler. Kanada on y\u0131l sonra Ortado\u011fu \u00fczerine hak iddia etti\u011finde, g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn ne demek istedi\u011fimi. Bunlar s\u00f6ylenmedi de\u011fil. Cumhurba\u015fkan\u0131na da s\u00f6ylemi\u015flerdir, adam her \u015feyi de kendi ba\u015f\u0131na yapamaz ki. Adam akademisyen mi? De\u011fil&#8230; Do\u00e7entlik kanunlar\u0131n\u0131 kafalar\u0131na g\u00f6re \u00e7\u0131kartt\u0131lar. Benim maa\u015f\u0131m\u0131 veren \u00fcniversite, benim do\u00e7entli\u011fimi profes\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcm\u00fc de versin. Y\u00d6K\u2019e niye gidiyorum ben? Ba\u015fvurdum do\u00e7entli\u011fe 2018 Mart\u2019ta. Reddedildi. Adam benim yaz\u0131lar\u0131 bir okuyor, \u201ceyvah!\u201d diyor. Bizim sosyologlar\u0131n, antropologlar\u0131n hesapta en iyisi \u201csosyal demokrat.\u201d Arada ateisti, kemalisti, ocusu, bucusu var. Trafik polisinin muhakkak ceza yazaca\u011f\u0131 bir \u015fey vard\u0131r ya, o hesap&#8230; Buldu bir mazeret, do\u00e7entli\u011fim d\u00f6nd\u00fc. Bak\u0131yorsun sosyologlara, orada burada konu\u015fuyorlar. Soruyorum onlara, \u201ce ne konu\u015fuyorsun global.de\u2019de bilmem nerelerde. Ortada bir \u015fey yok?\u201d Ne yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilen tek m\u00fcesssese ordu. Te\u011fmen girip, genelkurmay ba\u015fkan\u0131 olana kadar neler yapman gerekti\u011fini \u00f6\u011freniyorsun. Doktirini al\u0131yorsun. Bir y\u00fczba\u015f\u0131 arkada\u015f\u0131m dedi ki, \u201ca\u011fabey bizim darbe yapabiliyor olmam\u0131z \u00e7ok normal, biz ordu evinde oturup darbe yapar, devlet kurar devlet y\u0131kar\u0131z!\u201d<\/p>\n<p><strong>\u0130<\/strong><strong>\u00e7tima\u00ee<\/strong> <strong>olarak da b\u00f6yle bir e\u011fitimin olmas\u0131<\/strong> <strong>gerekiyor<\/strong><strong>. <\/strong><\/p>\n<p>Evet. Bayraktar\u2019\u0131n savunma sanayide yapt\u0131\u011f\u0131 \u015feyler \u00e7ok iyi. Mesela adam liseden beri bunu kovalad\u0131. \u201cBen u\u00e7an bir \u015fey yapmal\u0131y\u0131m!\u201d dedi. Yapt\u0131. Bir \u00f6rnektir bu. Peki, \u201cben cumhurba\u015fkan\u0131 olaca\u011f\u0131m\u201d diyen ka\u00e7 \u00e7ocuk var T\u00fcrkiye\u2019de?<\/p>\n<p><strong>\u201cHedefi Olan \u0130nsana Hasretiz\u201d<\/strong><\/p>\n<p>Ya, M. Kemal\u2019den sonraki cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n Erdo\u011fan oldu\u011funu zannedenler var bu memlekette. \u00c7al\u0131\u015f, alternatifin olsun, kaliteli eser ver, tecr\u00fcbe olu\u015fsun. Hedefi olan insana hasretiz. B\u00fcy\u00fck gemiler, k\u00fc\u00e7\u00fck limana giremez. Nerede onlar?<\/p>\n<p>Bak\u0131n FET\u00d6\u2019n\u00fcn bir stratejisi de \u015fuydu; bunlar liman liman, kay\u0131k kay\u0131k gezdi. Eskiden \u201cpirin\u00e7 toplama\u201d mazeretiyle Anadolu\u2019da k\u00f6ylere giderler, bulgur-pirin\u00e7 toplarlard\u0131. Dertleri bu de\u011fil tabi\u00ee. Sonra te\u015fekk\u00fcre gidiyor, sonra sohbetlere giriyor; derken neler yapt\u0131lar, ortada.<\/p>\n<p>Horasan dervi\u015flerinin, Balkanlara gitmesi gibi. Soruyorlar dervi\u015fe, \u201cnecisin sen?\u201d diye, \u201cdemirciyim!\u201d diyor. K\u00f6ye yerle\u015fiyor, dinini ya\u015f\u0131yor, kimseye de bir \u015fey \u00e7akt\u0131rm\u0131yor. Evleniyor sonra, bak\u0131yorlar ki adam efendi biri. \u201cKimsin?\u201d dediklerinde, \u201cM\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131m\u201d diyor&#8230; \u201c\u0130yiymi\u015f o zaman\u201d diyorlar. Temeli at\u0131yor orada, arkadan da ordu geliyor, anlatabildim mi?<\/p>\n<p><strong>K\u00fclt\u00fcrel fetih ger\u00e7ekle\u015ftiriyor&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>\u00d6yle. \u015eimdi, zemin yok, in\u015faat yok, \u00abfayanslar\u0131 ne renk yapal\u0131m?\u201d Ya karde\u015fim temel projen yok daha senin. Tanzimat ve de Islahat Ferman\u0131yla beraber \u00fczerimizden silindir gibi ge\u00e7ildi. Her \u015feyin kabahatlisi olarak M. Kemal\u203ai g\u00f6r\u00fcyoruz ama, yeti\u015fen kafa oydu. Y\u00fczy\u0131lda o h\u00e2le gelmi\u015f insan i\u015fte. Abdullah Cevdet\u2019i \u015fu an getirebilsen, adam Osmanl\u0131c\u0131 \u00e7\u0131kar belki. O bile be\u011fenmez \u015fimdi anlat\u0131lan Abd\u00fclhamid\u2019i. \u201cBizim d\u00fc\u015fman\u0131m\u0131z bu de\u011fildi ki. Do\u011fru d\u00fcr\u00fcst anlat\u0131n bu adam\u0131, yi\u011fidi \u00f6ld\u00fcr hakk\u0131n\u0131 yeme\u201d der. Be\u011fenmez. Bu a\u00e7\u0131dan, bak\u0131yorsun bir zamanlar solculu\u011funu solcu gibi yapm\u0131\u015f, ateistli\u011fini ateist gibi yapm\u0131\u015f insanlar vard\u0131. \u015eu an, tutam\u0131yorsun birini bir taraf\u0131ndan. Tuttun mu elinde kal\u0131yor. Eski solcular var m\u0131 \u015fimdi?<\/p>\n<p><strong>Kendini solcu ya da sa\u011fc\u0131 ve yahut da M\u00fcsl\u00fcman zannediyor. Fakat kafa ba\u015fka bir yerde. Frantz Fanon\u2019un bir s\u00f6z\u00fc var: \u201cAsl\u0131nda o insanlar\u0131n hi\u00e7biri zannettikleri \u015fey de\u011fildir. Hepsi kar\u015f\u0131 oldu\u011funu iddia etti\u011fi \u015feyin par\u00e7as\u0131 olarak ya\u015famaya devam ediyor. Onu da ya\u015fat\u0131yorlar h\u00e2liyle.\u201d <\/strong><\/p>\n<p>\u015eu anda Kemalizm\u2019i y\u0131kt\u0131k diyelim. Y\u0131k\u0131ld\u0131ktan sonra ortaya koyacak bir \u015feyimiz var m\u0131? Osmanl\u0131\u2019dan sonra Kemalist g\u00f6r\u00fc\u015f geldi.<\/p>\n<p><strong>Biz de diyoruz ki, B\u00fcy\u00fck Do\u011fu \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fs\u0131nlar, olsun&#8230; <\/strong><\/p>\n<p>Ke\u015fke&#8230; Kadro var ama yetersiz.<\/p>\n<p><strong>Bu vesileyle size teklif etmi\u015f olal\u0131m. Ben \u015fahsen, baz\u0131 hocalarla bu meseleyi konu\u015ftum. <\/strong><\/p>\n<p>Bahsetti\u011finiz i\u015f tank\u0131n alt\u0131na yatmaktan daha zor. Bu millet tank\u0131n alt\u0131na yatar, u\u00e7a\u011fa levye f\u0131rlat\u0131r da bir araya gelip bunu konu\u015fmaz i\u015fte. Haftada bir bu meseleyi konu\u015fmak i\u00e7in bir araya geldik diyelim. \u201cYar\u0131m saat konu\u015faca\u011f\u0131z, sonra da soru-cevap yapaca\u011f\u0131z\u201d desek, beceremeyiz. Adam bunu yapam\u0131yor.<\/p>\n<p><strong>Yap\u0131lmas\u0131 gereken i\u015f bu. Tayyip Erdo\u011fan da buna muhta\u00e7. Erdo\u011fan gittikten sonra ne olaca\u011f\u0131n\u0131 bilmeyenlerin as\u0131l i\u015fi de budur. <\/strong><\/p>\n<p>Bir k\u0131v\u0131lc\u0131m, \u00e7\u0131kt\u0131, \u00e7\u0131kacak gibiydi. Suland\u0131r\u0131l\u0131yor, k\u0131v\u0131lc\u0131m\u0131 deforme ediyorlar. \u0130mam-\u0131 Azam\u2019\u0131n kurup Maturid\u00ee\u2019nin Horasan\u2019dan getirdi\u011fi bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 \u00e7ok esasl\u0131yd\u0131. \u0130mam Maturid\u00ee \u00fczerinden bir vahdet-i v\u00fccud anlay\u0131\u015f\u0131, Kur\u2019an yorumu y\u00e2ni&#8230; \u0130mam Maturid\u00ee Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019i tefsir etmemi\u015f, tevil etmi\u015f. Tefsirde, \u201cbu \u00e7ay barda\u011f\u0131d\u0131r\u201d, tevilde ise \u201cbu bir bardakt\u0131r, gerekirse su da i\u00e7ilir, \u00e7ay da i\u00e7ilir.\u201d gibi d\u00fc\u015f\u00fcnelim. Tefsirde Kur\u2019an-\u0131 ha\u015fa, \u201ck\u0131s\u0131tlama\u201dya yeltenme var.<\/p>\n<p><strong>M\u0131s\u0131r\u2019dan gelenler E\u015far\u00ee\u2019ydi. Uyu\u015famazd\u0131.<\/strong><\/p>\n<p>O y\u00fczden dedim, Yavuz\u2019dan sonra bir k\u0131r\u0131lma oldu. Bir misal daha vereyim, \u201cbu Kur\u2019an\u2019da yok, \u015fu s\u00fcnnette yok.\u201d diyorlar ya. E Peygamber Efendimiz\u2019in zaman\u0131nda ciltli kitap m\u0131 vard\u0131? Ne yapacaks\u0131n? G\u00fcndem: Ayasofya\u2019n\u0131n kubbesi, neymi\u015f H\u0131ristiyanl\u0131ktan ge\u00e7mi\u015fmi\u015f. 320 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lm\u0131\u015f, \u0130sl\u00e2m\u2019a var daha 300 y\u0131l. Niye camileri kubbeli yap\u0131yorsun o zaman? O da H\u0131ristiyanl\u0131ktan m\u0131 ge\u00e7ti y\u00e2ni? Elinde tesbih var, e papada da var? Adam\u0131n s\u00fcnnet anlay\u0131\u015f\u0131na bakar m\u0131s\u0131n? O zaman camilerin \u00e7at\u0131s\u0131z m\u0131 olmas\u0131 l\u00e2z\u0131m? Mescid-i Nebev\u00ee\u2019de \u00e7at\u0131 yok? Kad\u0131zadeler bir ara S\u00fcleymaniye\u2019nin minaresini y\u0131kmak istemi\u015f. Kafa bu. Tasavvuf k\u00fclt\u00fcr\u00fc diye bir dersim var, orada da s\u00f6yl\u00fcyorum: \u201cPeygamber Aleyhisselam 2020 y\u0131l\u0131nda olsayd\u0131, ne yapard\u0131?\u201d Bunu yapmam\u0131z l\u00e2z\u0131m.<\/p>\n<p><strong>Bu zaman\u0131m\u0131z\u0131n en zarur\u00ee sorusu. \u00dcstad Necip Faz\u0131l ve \u0130bda Mimar\u0131 Salih Mirzabeyo\u011flu\u2019nun yapt\u0131\u011f\u0131 \u015fey de buna cevap vermekti, \u0130sl\u00e2m\u2019a Muhatap Anlay\u0131\u015f\u2019\u0131 yenilemek&#8230; <\/strong><\/p>\n<p>Anlad\u0131m. Yahu buna cevap aramam\u0131z l\u00e2z\u0131m. Peygamber 2010\u2019da gelseydi, \u0130sl\u00e2m onuncu y\u0131l\u0131n\u0131 ya\u015f\u0131yor olsayd\u0131, nas\u0131l bir toplum olurduk?<\/p>\n<p><strong>Buna bir\u00e7ok molla dahi cevap veremez. <\/strong><\/p>\n<p>Evet, veremez. \u0130ki hafta evvel, \u0130stanbul \u0130ktisad\u2019dan bir hoca vard\u0131 yan\u0131mda, \u0130rfan \u00c7ift\u00e7i, rahmetli kalp krizi ge\u00e7irdi, m\u00fc\u2019mindi. Allah mekan\u0131n\u0131 cennet etsin. Cenazesinde Sosyolog Edibe S\u00f6zen, bir hat\u0131ras\u0131n\u0131 anlatt\u0131. S\u00f6zen, \u0130rfan \u00c7ift\u00e7i\u2019ye \u201cHocam bana bir medeniyet tarifi yapar m\u0131s\u0131n?\u201d demi\u015f. \u00c7ift\u00e7i hoca, Marksizm\u2019den d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fcr Cemil Meri\u00e7 gibi, demi\u015f ki, \u201cMedeniyet Res\u00fblullah\u2019a kom\u015fuymu\u015f gibi ya\u015famakt\u0131r. \u015euradan beni g\u00f6rece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnerek burada oturaca\u011f\u0131m, evimin odas\u0131nda konu\u015furken, yandan beni duyabilir. Evden girip-\u00e7\u0131karken beni g\u00f6rebilir.\u201d \u201cCan araban\u0131 nas\u0131l park etmi\u015fsin?\u201d diye bana sorabilir&#8230; Efendimiz, mezar\u0131 yamuk kazd\u0131lar diye, d\u00fczelttirmi\u015f. Bu anlay\u0131\u015fla ya\u015farsak, bir\u00e7ok meseleyi halletmi\u015f oluruz. Medeniyet bu. \u0130\u015fin bir de tasavvuf y\u00f6n\u00fc var. Tasavvufu anlatmak i\u00e7in, menk\u0131beler, kerametler, kutuplar\u0131 anlatmaya gerek yok ki. T\u00fcrk\u00e7e\u2019nin i\u00e7inde bir \u00e7ekirdek var, o tasavvufu anlatmaya biraz yetiyor.<\/p>\n<p><strong>Tasavvuf zaten suyun \u00fcst\u00fcnde y\u00fcr\u00fcme, kerametler, b\u00f6yle bir \u015fey de\u011fil ki. <\/strong><\/p>\n<p>Tasavvuf, \u015feriat\u0131n pratik h\u00e2lidir.<\/p>\n<p><strong>Ayasofya ve \u201cS\u0131f\u0131r Meridyeni\u201d<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ayasofya Camii asl\u00ee h\u00fcviyetine d\u00f6nd\u00fc, ilk Cuma namaz\u0131 24 Temmuz 2020\u2019de k\u0131l\u0131nd\u0131. Bu husustaki hislerinizi \u00f6\u011frenebilir miyiz?<\/strong><\/p>\n<p>T\u0131pk\u0131 o kutlu fetihten d\u00f6rt g\u00fcn sonra k\u0131l\u0131nan ilk Cuma namaz\u0131 gibi, seksen alt\u0131 y\u0131l sonraki ilk Cuma namaz\u0131&#8230;. T\u00e2rih\u00ee bir olaya \u015f\u00e2hitlik yapman\u0131n heyecan\u0131 i\u00e7indeyiz. Ayasofya\u2019n\u0131n 1934\u2019te \u201cm\u00fcze\u201dye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesiyle, \u201ccami\u201d ismini elinden ald\u0131lar. Ayasofya\u2019n\u0131n elinden al\u0131nan di\u011fer s\u0131fat ise, 1884 y\u0131l\u0131na kadar, d\u00fcnya co\u011frafyas\u0131n\u0131n merkez noktas\u0131 olmas\u0131d\u0131r. 1884 y\u0131l\u0131na kadar S\u0131f\u0131r Meridyeni\u2019nin Ayasofya\u2019dan ge\u00e7ti\u011fi kabul edilir ve haritalar bu kurala g\u00f6re \u00e7izilirdi. Ayr\u0131ca bu meridyenin \u00f6zel bir ismi vard\u0131: Arz-\u0131 Halife. \u00c7\u00fcnk\u00fc Halife-i M\u00fcmin, \u0130stanbul\u2019dayd\u0131. T\u00fcm saatler, \u0130stanbul\u2019a g\u00f6re, di\u011fer bir deyi\u015fle \u0130sl\u00e2m halifesinin \u015fehrine g\u00f6re ayarlan\u0131yordu. Y\u00e2ni \u015fimdilerde GMT (Greenwich Mean Time) olarak yap\u0131lan saat ve zaman hesaplamalar\u0131, 1884\u2019e kadar \u201c\u0130S\u0130\u201d (\u0130stanbul Saati \u0130le) olarak yap\u0131l\u0131yordu. Ayasofya, \u00f6nce d\u00fcnya kamuoyunda, sonra da M\u00fcsl\u00fcman kamuoyunda itibars\u0131zla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6nemi ve anlam\u0131 unutturulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ayasofya\u2019n\u0131n c\u00e2mi kimli\u011fine yeniden kavu\u015fmas\u0131, s\u00e2dece din\u00ee de\u011fil, ayn\u0131 zamanda ve daha \u00e7ok sosyopolitik ve jeopolitik bir \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Yeniden c\u00e2mi olarak a\u00e7\u0131lmas\u0131, ib\u00e2det edecek yer ihtiy\u00e2c\u0131ndan de\u011fildir.<\/p>\n<p>Ayl\u0131k Dergisi 191.Say\u0131, A\u011fustos 2020<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiye\u2019de iki kutuplu bir siyas\u00ee ve sosyolojik atmosferin ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. \u0130nsanlar\u0131n kimli\u011fini olu\u015fturan fakt\u00f6rler nelerdir? Cemil Meri\u00e7 ifadesiyle s\u00f6ylersek \u201cBu sava\u015f\u0131n ad\u0131 Olimpos Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n \u00e7ocuklar\u0131yla Hira Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n \u00e7ocuklar\u0131 aras\u0131ndaki&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"ppma_author":[14],"class_list":["post-994","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-roportaj","author-admin","no-post-thumbnail"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Can Ceylan - Ayl\u0131k Dergisi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Can Ceylan - Ayl\u0131k Dergisi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"T\u00fcrkiye\u2019de iki kutuplu bir siyas\u00ee ve sosyolojik atmosferin ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. \u0130nsanlar\u0131n kimli\u011fini olu\u015fturan fakt\u00f6rler nelerdir? Cemil Meri\u00e7 ifadesiyle s\u00f6ylersek \u201cBu sava\u015f\u0131n ad\u0131 Olimpos Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n \u00e7ocuklar\u0131yla Hira Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n \u00e7ocuklar\u0131 aras\u0131ndaki&hellip;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Ayl\u0131k Dergisi\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/AylikBaranDergisi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-08-01T16:17:14+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-04-01T16:19:38+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"aylikdergisi\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@Aylik_Dergisi\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@Aylik_Dergisi\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"aylikdergisi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"32 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/\"},\"author\":{\"name\":\"aylikdergisi\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/person\/f6f24c4fc82f2469847571852b8c65fd\"},\"headline\":\"Can Ceylan\",\"datePublished\":\"2020-08-01T16:17:14+00:00\",\"dateModified\":\"2025-04-01T16:19:38+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/\"},\"wordCount\":7248,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization\"},\"articleSection\":[\"R\u00f6portaj\"],\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/\",\"url\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/\",\"name\":\"Can Ceylan - Ayl\u0131k Dergisi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#website\"},\"datePublished\":\"2020-08-01T16:17:14+00:00\",\"dateModified\":\"2025-04-01T16:19:38+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Can Ceylan\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/\",\"name\":\"Ayl\u0131k Dergisi\",\"description\":\"Fikir, Siyaset, Toplum ve K&uuml;lt&uuml;r Sanat\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization\",\"name\":\"Ayl\u0131k Dergisi\",\"url\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"http:\/\/aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cropped-aylik-dergisi-logo-taslak.png\",\"contentUrl\":\"http:\/\/aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cropped-aylik-dergisi-logo-taslak.png\",\"width\":380,\"height\":287,\"caption\":\"Ayl\u0131k Dergisi\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/AylikBaranDergisi\",\"https:\/\/x.com\/Aylik_Dergisi\",\"https:\/\/www.instagram.com\/aylikbarandergisi\/\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/person\/f6f24c4fc82f2469847571852b8c65fd\",\"name\":\"aylikdergisi\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/person\/image\/794c885c93221403cc418bbc3f8b6bb9\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d913209259cea2fbc9e0fe2b58775b1e647df1ee76ecf3e69623cc9249747609?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d913209259cea2fbc9e0fe2b58775b1e647df1ee76ecf3e69623cc9249747609?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"aylikdergisi\"},\"sameAs\":[\"http:\/\/aylikdergisi.com\"],\"url\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/author\/admin\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Can Ceylan - Ayl\u0131k Dergisi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Can Ceylan - Ayl\u0131k Dergisi","og_description":"T\u00fcrkiye\u2019de iki kutuplu bir siyas\u00ee ve sosyolojik atmosferin ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. \u0130nsanlar\u0131n kimli\u011fini olu\u015fturan fakt\u00f6rler nelerdir? Cemil Meri\u00e7 ifadesiyle s\u00f6ylersek \u201cBu sava\u015f\u0131n ad\u0131 Olimpos Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n \u00e7ocuklar\u0131yla Hira Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n \u00e7ocuklar\u0131 aras\u0131ndaki&hellip;","og_url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/","og_site_name":"Ayl\u0131k Dergisi","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/AylikBaranDergisi","article_published_time":"2020-08-01T16:17:14+00:00","article_modified_time":"2025-04-01T16:19:38+00:00","author":"aylikdergisi","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@Aylik_Dergisi","twitter_site":"@Aylik_Dergisi","twitter_misc":{"Yazan:":"aylikdergisi","Tahmini okuma s\u00fcresi":"32 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/"},"author":{"name":"aylikdergisi","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/person\/f6f24c4fc82f2469847571852b8c65fd"},"headline":"Can Ceylan","datePublished":"2020-08-01T16:17:14+00:00","dateModified":"2025-04-01T16:19:38+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/"},"wordCount":7248,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization"},"articleSection":["R\u00f6portaj"],"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/","url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/","name":"Can Ceylan - Ayl\u0131k Dergisi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#website"},"datePublished":"2020-08-01T16:17:14+00:00","dateModified":"2025-04-01T16:19:38+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2020\/08\/01\/can-ceylan\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Can Ceylan"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#website","url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/","name":"Ayl\u0131k Dergisi","description":"Fikir, Siyaset, Toplum ve K&uuml;lt&uuml;r Sanat","publisher":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization","name":"Ayl\u0131k Dergisi","url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"http:\/\/aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cropped-aylik-dergisi-logo-taslak.png","contentUrl":"http:\/\/aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cropped-aylik-dergisi-logo-taslak.png","width":380,"height":287,"caption":"Ayl\u0131k Dergisi"},"image":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/AylikBaranDergisi","https:\/\/x.com\/Aylik_Dergisi","https:\/\/www.instagram.com\/aylikbarandergisi\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/person\/f6f24c4fc82f2469847571852b8c65fd","name":"aylikdergisi","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/person\/image\/794c885c93221403cc418bbc3f8b6bb9","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d913209259cea2fbc9e0fe2b58775b1e647df1ee76ecf3e69623cc9249747609?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d913209259cea2fbc9e0fe2b58775b1e647df1ee76ecf3e69623cc9249747609?s=96&d=mm&r=g","caption":"aylikdergisi"},"sameAs":["http:\/\/aylikdergisi.com"],"url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/author\/admin\/"}]}},"authors":[{"term_id":14,"user_id":1,"is_guest":0,"slug":"admin","display_name":"aylikdergisi","avatar_url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/72d88977e7edd63669015a131160b7255adb4b26ec9dfe844962f6640dc09e99?s=96&d=mm&r=g","author_category":"","user_url":"http:\/\/aylikdergisi.com","last_name":"","first_name":"","job_title":"","description":""}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/994","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=994"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/994\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":995,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/994\/revisions\/995"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=994"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=994"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=994"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=994"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}