{"id":707,"date":"2019-09-01T11:03:01","date_gmt":"2019-09-01T11:03:01","guid":{"rendered":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/?p=707"},"modified":"2025-02-19T11:06:40","modified_gmt":"2025-02-19T11:06:40","slug":"vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2019\/09\/01\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\/","title":{"rendered":"Vehbi Kara: T\u00fcrkiye\u2019nin Tarihini \u00d6\u011frenmek \u0130stiyorsak \u201cSabetay Yahudileri\u201dni Tan\u0131mak Zorunday\u0131z"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>Put Adam Kitab\u0131<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em>Irakl\u0131 Prof. Dr. Muhsin Abd\u00fclhamid\u2019in T\u00fcrk bas\u0131n\u0131nda geni\u015f yank\u0131 bulan r\u00f6portaj\u0131nda anlatt\u0131\u011f\u0131 Mustafa Kemal Atat\u00fcrk ve Necip Faz\u0131l K\u0131sak\u00fcrek ile ilgili \u00e7ok az bilinen ger\u00e7ekler, A\u011fustos ay\u0131nda piyasaya s\u00fcr\u00fclen Put Adam adl\u0131 kitapla birlikte kamuoyundaki \u015fok tesirini s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor.<\/em><\/p>\n<p><em>Cumhuriyet d\u00f6neminin ba\u015flang\u0131c\u0131ndan itibaren yak\u0131n tarihimizi \u00e7e\u015fitli belgeler, tarihi \u015fahsiyetlerin \u015fahitli\u011fi ve Nutuk\u2019ta yer alan \u00e7eli\u015fki ve as\u0131ls\u0131z iddialarla bir arada ele alan efsanevi eser, Necip Faz\u0131l\u2019a ait&#8230;<\/em><\/p>\n<p><em><strong>Nas\u0131l Yaz\u0131ld\u0131?<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em>\u201c<strong>Arap D\u00fcnyas\u0131 Mustafa Kemal\u2019in ger\u00e7ek y\u00fcz\u00fcn\u00fc Necip Faz\u0131l\u2019dan \u00f6\u011frendi<\/strong>\u201d diyen Prof. Dr. Abd\u00fclhamid, 1968 y\u0131l\u0131nda geldi\u011fi \u0130stanbul\u2019da Ba\u011flarba\u015f\u0131\u2019ndaki evinde ziyaret etti\u011fi \u00dcstad Necip Faz\u0131l ile tan\u0131\u015f\u0131yor.<\/em><\/p>\n<p><em>Ziyaretinin sebebini m\u00fchendis arkada\u015f\u0131 Mehmet Ali Orhan\u2019\u0131n, \u00dcstad\u2019tan Atat\u00fcrk ile ilgili bir kitap yazma talebi olarak anlatan Prof. Dr. Abd\u00fclhamid, talebin gerek\u00e7esini ise \u2018Arap d\u00fcnyas\u0131n\u0131n Mustafa Kemal hakk\u0131ndaki bilgilerinin olduk\u00e7a s\u0131n\u0131rl\u0131 olmas\u0131\u2019 \u015feklinde ifade ediyor. Prof. Dr. Abd\u00fclhamid, Put Adam\u2019\u0131n hik\u00e2yesini \u015f\u00f6yle \u00f6zetliyor;<\/em><\/p>\n<p><em>\u201c\u00dcstad bu teklifi kabul etti. \u201c<strong>Ben T\u00fcrk\u00e7e yazar\u0131m, sen de Arap\u00e7aya terc\u00fcme edersin<\/strong>\u201d dedi. Telif ve bas\u0131m hususunda anla\u015ft\u0131k ve bu tarih\u00ee ziyareti ger\u00e7ekle\u015ftirmenin verdi\u011fi mutlulukla yan\u0131ndan ayr\u0131ld\u0131k.<\/em><\/p>\n<p><em><strong>\u2018Yazar\u0131: Eski Bir T\u00fcrk Subay\u0131\u2019<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em>1968 y\u0131l\u0131ndaki g\u00f6r\u00fc\u015fmemizin ard\u0131ndan kitab\u0131 bitirene kadar bir daha g\u00f6r\u00fc\u015fmedik. Nitekim 1972 y\u0131l\u0131nda bize Ba\u011fdat\u2019\u0131 ziyarete gelece\u011fini haber veren bir telgraf yollad\u0131.<\/em><\/p>\n<p><em>Onu havaalan\u0131nda kar\u015f\u0131lad\u0131k, Orhan\u2019\u0131n evinde misafir ettik. Kendi el yaz\u0131s\u0131yla \u201c<strong>Put Adam<\/strong>\u201d ad\u0131n\u0131 verdi\u011fi kitap yan\u0131ndayd\u0131. Yakla\u015f\u0131k bir hafta i\u00e7inde Orhan\u2019la birlikte kitab\u0131 g\u00f6zden ge\u00e7irdiler. Sonra onu \u0130stanbul\u2019a d\u00f6nmek \u00fczere havaalan\u0131ndan u\u011furlad\u0131k. Necip Faz\u0131l\u2019\u0131n Orhan\u2019a, \u201c<strong>Kitaba benim ad\u0131m\u0131 koyma, \u2018Yazar\u0131: Eski Bir T\u00fcrk Subay\u0131\u2019 ibaresini kullan<\/strong>\u201d dedi\u011fini hat\u0131rl\u0131yorum.<\/em><\/p>\n<p><em>Mehmet Ali Orhan kitab\u0131 Arap\u00e7aya terc\u00fcme etti. Tabii Necip Faz\u0131l\u2019\u0131n istedi\u011fi gibi ismini koymadan. Ayn\u0131 zamanda kitaba terc\u00fcman olarak Orhan\u2019\u0131n ad\u0131 de\u011fil de Abdullah Abdurrahman ismi yaz\u0131ld\u0131.<\/em><\/p>\n<p><em>\u201cEski Bir T\u00fcrk Subay\u0131\u201dn\u0131n ilk vesikas\u0131nda \u015fu ifadeler yer al\u0131yor:<\/em><\/p>\n<p><em><strong>\u201cBen hanedana ve yak\u0131nlar\u0131na mensup de\u011filim, sarayda da bulunmad\u0131m ve sarayda\u00a0yeti\u015fmedim. Fakir bir aile \u00e7ocu\u011fuyum, hi\u00e7bir suretle saray hizmetinde bulunmad\u0131m.\u00a0Millet ve memleketine ve padi\u015fah\u0131na ve Osmanl\u0131 hanedan\u0131na ve bu memleketin halk\u0131na ve kahraman ordular\u0131na ihtiras u\u011frunda yapm\u0131\u015f oldu\u011fu hudutsuz fenal\u0131klar\u0131, hadiselerin i\u00e7inde bidayetinden beri g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm ve bildi\u011fim i\u00e7in bu \u00fcz\u00fcnt\u00fcden kendimi tutamayarak hayat\u0131ma da mal olsa, yazmaktan kendimi men edemedim. Ancak o\u011flum ve torunlar\u0131m\u0131n hayat\u0131n\u0131 \u015fimdiye kadar tehlikeye atmak istememi\u015ftim&#8230;\u201d<\/strong><strong><\/p>\n<p><\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>Put Adam\u2019a Yasak Getirildi<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong><br \/>\n<\/strong><strong>\u00d6zellikle 1960 NATO darbesini m\u00fcteakip kurulan askeri vesayet rejiminin ihdas etti\u011fi Anayasa ile birlikte, \u00dcstad\u2019\u0131n o tarihe kadar \u00e7\u0131karmaya devam etti\u011fi B\u00fcy\u00fck Do\u011fu dergisi de hedef al\u0131nm\u0131\u015f, hakk\u0131nda say\u0131s\u0131 belirsiz davalar a\u00e7\u0131lmaya devam edilmi\u015f, hapsedilmi\u015f bir fikir adam\u0131 olan Necip Faz\u0131l\u2019\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcre\u00e7ler dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, s\u00f6z konusu kitab\u0131n isimsiz olarak kay\u0131tlara ge\u00e7mesi anla\u015f\u0131l\u0131r kar\u015f\u0131lanacakt\u0131r.<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>Bununla birlikte, kitapla ilgili birtak\u0131m spek\u00fclasyonlara f\u0131rsat vermemek bak\u0131m\u0131ndan belirtilmelidir ki, B\u00fcy\u00fck Do\u011fu k\u00fclliyat\u0131na a\u015fina olan her okuyucu, kitab\u0131n \u00f6ns\u00f6z\u00fcnden itibaren eserin \u00dcstad Necip Faz\u0131l\u2019\u0131n kaleminden \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve B\u00fcy\u00fck Do\u011fu K\u00fclliyat\u0131\u2019ndaki yerini buldu\u011funu hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz tespit edecektir.<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>Ge\u00e7ti\u011fimiz ay piyasaya s\u00fcr\u00fcl\u00fcr s\u00fcr\u00fclmez g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc \u015fiddetli ilgiyle k\u0131sa s\u00fcrede t\u00fcketilen, \u00fcst \u00fcste bas\u0131m\u0131 yap\u0131lan, 3. bas\u0131m\u0131 \u00e7\u0131kar \u00e7\u0131kmaz savc\u0131l\u0131k taraf\u0131ndan hakk\u0131nda \u201ctoplatma karar\u0131\u201d \u00e7\u0131kar\u0131lan Put Adam, takvimlerin 2019\u2019u g\u00f6sterdi\u011fi bir zaman diliminde yasaklanm\u0131\u015ft\u0131r!<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>Bu r\u00f6portajda, yak\u0131n tarihle ilgili derinli\u011fine ara\u015ft\u0131rma ve ele\u015ftiri yaz\u0131lar\u0131yla tan\u0131nan Vehbi Kara ile \u201cPut Adam\u201d\u0131 konu\u015ftuk..<\/strong><\/em><\/p>\n<p><strong>\u00a0***<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00dcstad Necip Faz\u0131l\u2019\u0131n Put Adam adl\u0131 kitab\u0131na mahkeme taraf\u0131ndan yasak getirildi, toplatma karar\u0131 \u00e7\u0131kart\u0131ld\u0131. Bu geli\u015fmeyi nas\u0131l de\u011ferlendiriyorsunuz?<\/strong><\/p>\n<p>\u00d6nce kitapla ilgili d\u00fc\u015f\u00fcncelerimi arz edeyim. Yak\u0131n tarihle ilgili \u00e7ok kitap okuyanlardan birisiyim. Benim dahi g\u00f6rmedi\u011fim \u00e7ok bilgi sahibi oldu\u011fum mevzularda, bize yak\u0131n tarihimizi \u00f6\u011freten \u00e7ok g\u00fczel, \u00e7ok \u00f6zel hat\u0131ralar, notlar var. Bir \u00e7ok k\u0131s\u0131m \u00e7e\u015fitli kaynaklardan al\u0131nt\u0131 olsa da sonu\u00e7ta bunlar\u0131 derli toplu bir kitapta bulabiliyorsunuz. \u00c7ok g\u00fczel bir kitap. 2019 y\u0131l\u0131na geldi\u011fimiz bir zaman diliminde, \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklere, h\u00fcrriyete \u00f6nem verilen bir devirde h\u00e2l\u00e2 kitap toplat\u0131lmas\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalmam\u0131z bir rezalet&#8230; Bu \u00fclkede ya\u015fayan insanlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok onur k\u0131r\u0131c\u0131, utan\u00e7 verici bir \u015fey. Ben \u00e7ok rahats\u0131zl\u0131k duyuyorum bundan dolay\u0131&#8230;<\/p>\n<p><strong>Yasak koyarak ne ama\u00e7lan\u0131yor olabilirler? Eser neden tart\u0131\u015f\u0131lm\u0131yor mesela?<\/strong><\/p>\n<p>Ama\u00e7 \u015fu; g\u00fcndeme getirmemek, tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131na m\u00e2ni olmak. Tart\u0131\u015f\u0131lmaya a\u00e7\u0131l\u0131nca ay\u0131plar ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. \u0130yisi mi, elden geldi\u011fince meseleyi kapatmak, g\u00fcndemden ka\u00e7\u0131rmak. As\u0131l ama\u00e7 bence bu.<\/p>\n<p><strong>\u201cNutuk\u2019ta Yaz\u0131lanlar\u0131n \u0130\u00e7y\u00fcz\u00fc Put Adam\u2019dad\u0131r\u201d<\/strong><\/p>\n<p><strong>Kitab\u0131n \u00fczerindeki yasak k\u0131rk y\u0131l\u0131 a\u015ft\u0131&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>Bu kitapla ilgili bir yaz\u0131m olmu\u015ftu. 2019\u2019u hat\u0131rlat\u0131p, \u201cd\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn\u201d diyorum. Bir kitap ne\u015fredilemiyor. Arap\u00e7a\u2019ya \u00e7evrilip M\u0131s\u0131r\u2019da yay\u0131l\u0131yor. Yazan, Necip Faz\u0131l K\u0131sak\u00fcrek. T\u00fcrkiye\u2019nin yeti\u015ftirdi\u011fi en b\u00fcy\u00fck \u015fair, edebiyat\u00e7\u0131, m\u00fctefekkir. Ve bu kitap yeniden T\u00fcrk\u00e7e\u2019ye terc\u00fcme ediliyor. D\u00fcnyada bunun \u00f6rne\u011fi var m\u0131d\u0131r? \u00d6nce Arap\u00e7a\u2019ya, sonra Arap\u00e7a\u2019dan T\u00fcrk\u00e7e\u2019ye&#8230; Galiba yok. B\u00f6ylesine rastlamad\u0131m. Bu kitab\u0131n toplat\u0131lmas\u0131 da ayr\u0131 bir garaib&#8230; Biliyorsunuz; \u201cEski Bir T\u00fcrk Subay\u0131\u201d olarak Necip Faz\u0131l deniz subay\u0131d\u0131r. Harp okulu mezunudur. Ben de Deniz Harp Okulu mezunuyum.<\/p>\n<p><strong>Yak\u0131n tarih tart\u0131\u015fmalar\u0131 Cumhuriyet kuruldu kurulal\u0131 ilk ku\u015faktan bu yana s\u00fcr\u00fcyor. Neden?<\/strong><\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc \u201cresm\u00ee tarih\u201d ger\u00e7eklerden bahsetmiyor. Bu tarih yalan s\u00f6yl\u00fcyor. Nutuk denilen kitap, \u201cresm\u00ee tarih\u201din adeta kutsal kitab\u0131. Orada ne yaz\u0131yorsa ders kitaplar\u0131na adapte ve dikte ediliyor. Bu \u201cesas metin\u201de uygun olarak yaz\u0131l\u0131yor. Bu da do\u011fru de\u011fil, yalan. Put Adam kitab\u0131n\u0131n en \u00f6nemli \u00f6zelli\u011fi Nutuk\u2019ta ge\u00e7en olaylar\u0131n, \u015fah\u0131slar\u0131n i\u00e7 y\u00fcz\u00fcn\u00fc ortaya koymas\u0131d\u0131r. Nutuk\u2019u okudum. \u015eunu da biliyorum ki, \u015fu an piyasada mevcut olan Nutuk\u2019un, Birinci Meclis\u2019te okunup bas\u0131lan Nutuk\u2019la aras\u0131nda da\u011flar kadar fark var.<\/p>\n<p><strong>Nas\u0131l?<\/strong><\/p>\n<p>Ger\u00e7ek Nutuk, bug\u00fcn bas\u0131lan Nutuk\u2019un \u00fc\u00e7 kat\u0131 hacimdedir neredeyse&#8230; Daha sonra bas\u0131lanlarda neden o b\u00f6l\u00fcmler \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131. Bunu basit bir mant\u0131kla s\u00f6yleyecek olursak, ger\u00e7ek d\u0131\u015f\u0131, tahrif edilmi\u015f bilgi ve belgeler oldu\u011fu i\u00e7in baz\u0131 b\u00f6l\u00fcmleri \u00e7\u0131karmak zorunda kald\u0131lar. \u00c7\u00fcnk\u00fc ilk Nutuk\u2019ta hakarete maruz kalan ailelere manevi hak do\u011fdu ve bu Nutuk\u2019ta ge\u00e7en ilgili hususlara itiraz ettiler.<\/p>\n<p><strong>\u201cKahramanlar Hain Olarak Yaftalanm\u0131\u015f\u201d<\/strong><\/p>\n<p><strong>Mustafa Kemal mi hakaret ediyor?<\/strong><\/p>\n<p>Evet. Nutuk\u2019ta \u00e7ok hakaret var, a\u015fa\u011f\u0131lama var, T\u00fcrk Tarihi\u2019nin, Cumhuriyet d\u00f6neminin kahramanlar\u0131, sava\u015fan gazileri a\u011f\u0131za al\u0131nmayacak \u00e7irkin ifadelerle yerin dibine bat\u0131r\u0131l\u0131yor. Bir general, sava\u015fm\u0131\u015f, ba\u015far\u0131l\u0131 bir subay, mesela \u0130zmir\u2019in kurtulu\u015funda rol alan Nurettin Pa\u015fa i\u00e7in akla gelmeyecek \u00e7irkin ifadeler var. Yunanl\u0131larla sava\u015fm\u0131\u015f, \u00e7ok b\u00fcy\u00fck ba\u015far\u0131lar elde etmi\u015f Birinci Ordu Komutan\u0131 Ali \u0130hsan Sabis, g\u00f6revinden azledildi\u011fi gibi a\u011f\u0131r hakaretlere de u\u011fram\u0131\u015f. \u00c7ok ilgin\u00e7tir. K\u00e2z\u0131m Karabekir de hakarete u\u011frayanlar aras\u0131nda varken Karabekir Pa\u015fa\u2019n\u0131n \u00e7ocuklar\u0131 Atat\u00fcrk\u00e7\u00fc&#8230; Yani dedelerine, atalar\u0131na hakaret edilirken bu durum utan\u00e7 verici bir \u015fey. Hi\u00e7 olmazsa susma hakk\u0131n\u0131 kullan&#8230; \u00d6vmek zorunda de\u011filsin. Ama devletten bir menfaat elde etmek i\u00e7in yalaka olman, riyak\u00e2r olman, ger\u00e7ekleri \u00e7arp\u0131tman gerekiyor T\u00fcrkiye\u2019de&#8230; Do\u011frular\u0131 s\u00f6yledi\u011fin zaman hapse at\u0131yorlar, kodese t\u0131k\u0131yorlar. \u201cDo\u011fru s\u00f6yleyeni dokuz k\u00f6yden kovarlar.\u201d diye atalar\u0131m\u0131z bo\u015funa s\u00f6ylememi\u015f. Kahraman hain ilan edilmi\u015f. Bizzat Nutuk\u2019ta hain su\u00e7lamas\u0131nda bulunulmu\u015f.<\/p>\n<p><strong>Kitap y\u0131llard\u0131r konu\u015fulan, aranan, efsanevi bir kitap&#8230; Bu da biliniyor. Kitaptaki iddialar neden \u00e7\u00fcr\u00fct\u00fclm\u00fcyor?<\/strong><\/p>\n<p>Nas\u0131l \u00e7\u00fcr\u00fcteceksin ki? Sonu\u00e7ta Nutuk\u2019ta \u00e7arp\u0131tma, yalan var. Bu \u00e7arp\u0131tmalarla Put Adam nas\u0131l \u00e7\u00fcr\u00fct\u00fclebilir? Hadi Put Adam do\u011fru s\u00f6ylemiyor diyelim. Tart\u0131\u015fmaya a\u00e7, neden ka\u00e7\u0131yorsun. \u00c7\u00fcnk\u00fc ger\u00e7ekler ac\u0131t\u0131c\u0131&#8230; \u00d6zellikle Sabetay Yahudileri panik halinde.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u201cT\u00fcrkiye\u2019nin Ger\u00e7eklerini \u00d6\u011frenmek \u0130stiyorsak <\/strong><\/p>\n<p><strong>Sabetay Yahudileri\u2019ni Tan\u0131mak Zorunday\u0131z\u201d<\/strong><\/p>\n<p><strong>Biraz \u201cSabetayc\u0131lar\u201ddan bahsedebilir misiniz?<\/strong><\/p>\n<p>Sabetay Yahudileri bundan 350 y\u0131l \u00f6nce T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fam\u0131\u015f. 1626\u2019da \u0130zmir\u2019de do\u011fmu\u015f bir Yahudi ailenin \u00e7ocu\u011fu olan Sabetay Sevi\u2019den ad\u0131n\u0131 alan bir topluluk. Bir\u00e7ok Yahudi ailede oldu\u011fu gibi onlarda da baz\u0131 sorunlar var. Toplumun genelinde \u201csap\u0131k\u201d denilebilecek uygulamalara ve zihniyete sahip liderleri. Fuhu\u015fla me\u015fgul bir kad\u0131n dahil \u00fc\u00e7 evlilik ge\u00e7irmi\u015f. Kurdu\u011fu tarikat Yahudiler i\u00e7inde \u015fik\u00e2yetlere neden oluyor. Padi\u015fah 4. Mehmet bunu sorguluyor, Yahudiler i\u00e7inde fitne \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in. Bu da M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131\u011f\u0131 kabul ediyor; fakat m\u00fcritlerine \u201cM\u00fcsl\u00fcman olmu\u015f gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcn.\u201d diyor. Ger\u00e7ek bir M\u00fcsl\u00fcman de\u011fil. Bunlar Osmanl\u0131\u2019n\u0131n y\u0131k\u0131lmas\u0131nda b\u00fcy\u00fck rol oynuyorlar. Zira e\u011fitim kurumlar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla T\u00fcrkiye\u2019deki bir \u00e7ok devlet kurumunun y\u00f6neticisi oluyorlar. Kimliklerini de gizledikleri i\u00e7in mason localar\u0131nda her t\u00fcrl\u00fc toplant\u0131 meclisleri kurup, \u0130ngilizler gibi yabanc\u0131 g\u00fc\u00e7lerin lehine hareket ediyorlar. 2019\u2019da da en \u00f6nemli mevkileri i\u015fgal edenler bunlard\u0131r. B\u00fct\u00fcn partilerin \u00f6nemli noktalar\u0131nda yer alm\u0131\u015flard\u0131r. Bunlar Kapan\u00ee, Karaka\u015f\u00ee ve Yakub\u00ee olmak \u00fczere \u00fc\u00e7 kesimden meydana gelirler. Birbirlerine d\u00fc\u015fmand\u0131rlar. Birbirlerini siyas\u00ee cinayetlerle ortadan kald\u0131rm\u0131\u015flard\u0131r. Bunlarla ilgili bas\u0131nda yaz\u0131lar\u0131 \u00e7\u0131kan ki\u015filerden biriyim. Mesela Kapan\u00ee-Karaka\u015f\u00ee kavgas\u0131n\u0131 dile getirdim. Bursa\u2019da bir konferansta bunlar\u0131 anlatt\u0131m. T\u00fcrkiye\u2019nin tarih\u00ee ger\u00e7eklerini \u00f6\u011frenmek istiyorsak, Sabetay Yahudileri\u2019ni tan\u0131mak zorunday\u0131z. \u00c7\u00fcnk\u00fc bunlar \u00e7ok \u00f6nemli \u015fahsiyetlerdir. Bunlar\u0131 bilmeden ger\u00e7ekleri bilemeyiz.<\/p>\n<p><strong>Ne t\u00fcr bir ya\u015fay\u0131\u015fa sahipler?<\/strong><\/p>\n<p>Her 22 \u015eubat, \u201cKuzu G\u00fcn\u00fc\u201dnde en g\u00fczel yemeklerle ziyafet d\u00fczenlenir. 22 \u015eubat\u2019ta \u00f6yle b\u00fcy\u00fck rezillikler yap\u0131l\u0131yor ki, o g\u00fcn \u201cmum s\u00f6nd\u00fc\u201d diye halk aras\u0131nda bilinen bir rit\u00fcel vard\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Baz\u0131lar\u0131 taraf\u0131ndan Alev\u00ee topluluklara m\u00e2l edilen?<\/strong><\/p>\n<p>Evet, asl\u0131nda bir iftira at\u0131l\u0131yor onlara&#8230; O g\u00fcn belli bir ya\u015f\u0131n \u00fczerindeki Sabetay Yahudileri toplan\u0131yorlar. Alkol, uyu\u015fturucu al\u0131p kullan\u0131yorlar. Her t\u00fcrl\u00fc ahl\u00e2ks\u0131zl\u0131\u011f\u0131 yap\u0131yorlar. O gece do\u011fan \u00e7ocuklar da \u201ckutsal\u201d say\u0131l\u0131yor. Bu, Sabetay Sevi taraf\u0131ndan bug\u00fcn b\u00f6yle pespaye hale getirilmi\u015f. Sebebi \u015fu; Yahudilikte aile i\u00e7i akraba evlilikleri ile \u201csaf \u0131rk\u201d\u0131 korumak i\u00e7in Yahudi \u00e7iftler bir araya getirilir. Aile i\u00e7i evliliklerde belli hastal\u0131klar oluyor. Bu \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k Firavunlar d\u00f6neminden, Romal\u0131lardan gelen \u00e7ok \u00e7irkin bir hastal\u0131k. T\u00fcrklerden, M\u00fcsl\u00fcmanlardan k\u0131z al\u0131p vermiyorlar. Ne oluyor, cinsel so\u011fuklukla beraber \u00e7ocuk do\u011fmuyor, soy bozuluyor. O Sabetay Yahudisi de me\u015fhur bir Amerikan dergisinde \u201cd\u00fcnyan\u0131n me\u015fhur e\u015fcinselleri\u201d aras\u0131nda g\u00f6sterildi. Avrupa biliyor. Bir\u00e7ok isim var b\u00f6yle. Aileler i\u00e7erisinde namus kavram\u0131 yok. T\u00fcrkiye\u2019deki gayr\u0131me\u015fru ili\u015fkilere, LGBT\u2019ye var\u0131ncaya kadar uzan\u0131r Sabetay ba\u011flant\u0131s\u0131&#8230; Dedelerinden gelen bir rutin bu. Bu alanda \u00e7ok ara\u015ft\u0131rmalar\u0131m oldu. Yak\u0131n tarihle ilgili yaz\u0131lmayan ger\u00e7ekleri yazd\u0131m. Bir Sabetay Yahudisi olan Ilgaz Zorlu\u2019nun \u201cEvet Ben Selanikliyim\u201d kitab\u0131n\u0131 basmas\u0131n\u0131 engelleyen yine kendi ifadesiyle Sabetayc\u0131 \u00e7evre olmu\u015ftur. Kendilerini gizliyorlar. M. Kemal\u2019in babas\u0131 Ali R\u0131za Bey g\u00f6sterilir; bilinmez asl\u0131nda, anlatabiliyor muyum&#8230;<\/p>\n<p><strong>Sabetayc\u0131lar\u0131n kimli\u011fi nas\u0131l tespit ediliyor bu durumda?<\/strong><\/p>\n<p>Sabetayc\u0131lar\u0131 tan\u0131man\u0131n y\u00f6ntemlerinden biri de mezarl\u0131klar. Mezar ta\u015flar\u0131nda da a\u00e7\u0131k a\u00e7\u0131k yazarlar. \u201cBen Sabetayc\u0131y\u0131m. Sabetay Sevi \u00f6zlemiyle ya\u015fad\u0131m. S\u0131rr\u0131m\u0131 gizledim.\u201d vesaire&#8230; Baz\u0131 aileler \u201casimile\u201d olmu\u015f, T\u00fcrkle\u015fmi\u015f, M\u00fcsl\u00fcmanla\u015fm\u0131\u015f. \u201cSensin Yahudi, bana ne!\u201d diyenler de var. \u00d6zellikle STK\u2019lar, mason localar\u0131yla \u00e7ok etkinler. TSK\u2019da amiral, general olman\u0131n yolu bunlarla iyi ili\u015fkiler kurmakt\u0131r. Kendi adamlar\u0131n\u0131 \u00f6n pl\u00e2na al\u0131r. Nas\u0131l FET\u00d6 soru \u00e7alarak devlet i\u00e7inde hiyerar\u015fiye yerle\u015fiyor, bunlar da soru \u00e7alarak adamlar\u0131n\u0131 yerle\u015ftirir. Be\u015f para etmez, \u00e7aps\u0131z, liyakatsiz askerler bak\u0131yorsunuz amiral, general oluyor. \u0130\u015f d\u00fcnyas\u0131nda da \u00f6yle. Bir\u00e7ok rakibini bat\u0131r\u0131yor, ekonomik zorbal\u0131klar\u0131n\u0131 devam ettirmek i\u00e7in. Yeni nesil bunlar\u0131 sosyal medyada daha rahat konu\u015fuyor.<\/p>\n<p><strong>T\u00fcrkiye\u2019deki Sabetayc\u0131lar<\/strong><\/p>\n<p><strong>Sabetayc\u0131lardan halihaz\u0131rda faal olan topluluklara \u00f6rnek verebilir misiniz?<\/strong><\/p>\n<p>Ana ak\u0131m medya \u00f6zellikle bunlar\u0131n kontrol\u00fcndedir h\u00e2l\u00e2&#8230; B\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funluk bunlarda, TSK\u2019da baz\u0131 generaller, \u00f6zellikle 28 \u015eubat generalleri bunlardand\u0131r. Di\u011ferleri \u00fczerinde bask\u0131 kurup onlar\u0131 da kendilerine benzetiyorlar. \u00d6zellikle i\u015f adamlar\u0131, T\u00dcS\u0130AD, baz\u0131 b\u00fcy\u00fck sermaye gruplar\u0131 bunlar\u0131n kontrol\u00fcnde&#8230; As\u0131l D\u0131\u015fi\u015fleri\u2019nde k\u00fcmelenmi\u015fler daha \u00e7ok. Tevfik R\u00fc\u015ft\u00fc Aras 25 y\u0131l T\u00fcrkiye\u2019nin D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 olmu\u015f. Karaka\u015f\u00eeler\u2019den bilinen; fakat daha sonra Kapan\u00eelik\u2019e ge\u00e7er \u0130zmir Suikasti ile ilgili bir\u00e7ok mahkeme kayd\u0131na g\u00f6re&#8230; \u0130dam edilenlerdendi. Karaka\u015f\u00eeler kendilerine ihanet etti\u011fini iddia ediyor. 27 May\u0131s 1960 darbesinden sonra Karaka\u015f\u00eeler devlet i\u00e7inde tekrar iktidar\u0131 ele ge\u00e7irince Kapan\u00eeler\u2019den intikam al\u0131p \u00f6ld\u00fcrmeye ba\u015fl\u0131yorlar. \u0130zmir Suikasti davas\u0131nda kendilerine yap\u0131lanlar\u0131n intikam\u0131n\u0131 alm\u0131\u015f oluyorlar. Bu davada \u00f6ld\u00fcr\u00fclenler aras\u0131nda Osmanl\u0131\u2019n\u0131n son d\u00f6nem Maliye Naz\u0131r\u0131 Cavid Bey, \u0130ttihat Terakk\u00ee\u2019nin \u00f6nde gelen y\u00f6neticilerinden Doktor Naz\u0131m idam edilmi\u015fti.<\/p>\n<p><strong>Bu durumda yak\u0131n tarihi Sabetayc\u0131lar \u00fczerinden de tart\u0131\u015fmak gerekiyor \u00f6yle de\u011fil mi?<\/strong><\/p>\n<p>Kesinlikle bunu yapmak laz\u0131m. Ben bunu yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m.<\/p>\n<p><strong>Mustafa Kemal bu \u00e7evrenin hangi taraf\u0131nda?<\/strong><\/p>\n<p>Mustafa Kemal\u2019e \u201cSabetayc\u0131\u201d denildi\u011fi zaman 5816 say\u0131l\u0131 kanun gere\u011fi su\u00e7land\u0131r\u0131l\u0131rs\u0131n\u0131z.<\/p>\n<p><strong>Bu bir t\u00fcr \u201cmezhep\u201d de\u011fil mi, neden hakaret say\u0131l\u0131yor?<\/strong><\/p>\n<p>Bu kol, Yahudilik damar\u0131na sahip; fakat kimi Yahudiler Sabetayc\u0131lar\u0131 Yahudi toplulu\u011fundan saym\u0131yorlar. Sap\u0131k bir mezhep olarak g\u00f6r\u00fcyorlar. Ger\u00e7ekten, mesela reenkarnasyon inanc\u0131 var onlarda. \u0130srail\u2019e gitmeleri yasakt\u0131r. \u00d6zellikleri T\u00fcrk kimlikli g\u00f6r\u00fcnmeleri, yabanc\u0131 dilleri g\u00fc\u00e7l\u00fcd\u00fcr. Mesela, \u015eimon Zvi, \u201c\u015eemsi Efendi\u201d dedi\u011fimiz Fevziye Mektepleri\u2019nin kurucusu. T\u00fcrkiye\u2019deki \u201caz\u0131nl\u0131k okullar\u0131\u201d dedi\u011fimiz okullarda varl\u0131klar\u0131n\u0131 korudular. Tabi\u00ee daha sonralar\u0131 Fevziye Mektepleri, I\u015f\u0131k Mektepleri oldu. Bir\u00e7ok me\u015fhur okul bu \u00e7evrenin hegemonyas\u0131 alt\u0131nda. Parlak zek\u00e2l\u0131 \u00e7ocuklar\u0131 al\u0131yorlar. Kendilerine benzetiyorlar. H\u00e2l\u00e2 da etkililer. M. Kemal de Fevziye Mektebi mezunu.<\/p>\n<p><strong>\u201cT\u00fcrkiye\u2019de Arap D\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 Ba\u015flat\u0131p A\u015f\u0131layanlar Sabetayc\u0131lard\u0131r\u201d<\/strong><\/p>\n<p><strong>Put Adam\u2019da Mustafa Kemal\u2019in \u0130sl\u00e2miyet\u2019e kar\u015f\u0131 tav\u0131r ve tutumu net bi\u00e7imde dile getiriliyor. Bu noktada Sabetayc\u0131 zihniyetin etkisi hangi boyutta?<\/strong><\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de Arap d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ba\u015flatanlar, a\u015f\u0131layanlar Sabetay Yahudileridir. \u00c7\u00fcnk\u00fc M\u00fcsl\u00fcmanlara hakaret edemiyorlar. Araplara hakaret ediyor, nefret ediyorlar. Biz T\u00fcrkler ise Araplar\u0131 severiz. Peygamber Efendimiz Arap\u2019t\u0131r. Kur\u2019an-\u0131 Kerim Arap\u00e7a\u2019d\u0131r. \u00c7anakkale Sava\u015f\u0131\u2019nda \u00e7ok say\u0131da Arap \u015fehidimiz vard\u0131r. Arap diyar\u0131n\u0131n her yan\u0131ndan \u015fehit askerimiz var. Birka\u00e7 i\u015fbirlik\u00e7i, ya\u011fmac\u0131 a\u015firet \u00fczerinden topyek\u00fbn Arap d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 k\u00f6r\u00fcklemi\u015flerdir. S\u00f6zde Arap ger\u00e7ekte ise \u0130sl\u00e2m d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 yap\u0131yorlar. M. Kemal, Arap d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 hususunda T\u00fcrkiye\u2019nin en \u00f6nemli \u015fahsiyetlerindendir.<\/p>\n<p><strong>\u201cKemalist\u201d \u00e7evrenin bu toplulukla ba\u011f\u0131 nedir?<\/strong><\/p>\n<p>Kemalistlerin b\u00fcy\u00fck oranda Sabetayc\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yleyebilirim. Toz kondurmazlar M. Kemal\u2019e. \u201cResm\u00ee tarih\u201din yalanlar\u0131n\u0131n en \u00f6nemli m\u00fcsebbibi bunlard\u0131r. Ger\u00e7ekleri \u00e7arp\u0131tmakta \u00fcstlerine yoktur. Put Adam kitab\u0131 hakk\u0131nda verilen toplatma karar\u0131nda da bunlar\u0131n \u00f6nemli rol\u00fc oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. D\u00fc\u015f\u00fcnebiliyor musunuz, Necip Faz\u0131l K\u0131sak\u00fcrek gibi \u00e7ok \u00f6nemli bir \u015fahsiyetin kitab\u0131 toplat\u0131l\u0131yor. Sene 2019&#8230;<\/p>\n<p><strong>\u00dcstad hat\u0131ratlardan da \u00e7ok faydalanm\u0131\u015f. Yak\u0131n tarih okumalar\u0131nda hat\u0131ra kitaplar\u0131n\u0131 nas\u0131l kar\u015f\u0131l\u0131yorsunuz?<\/strong><\/p>\n<p>\u00c7ok \u00f6nemli; ama mesela R\u0131za Nur\u2019un hat\u0131ralar\u0131 da toplat\u0131l\u0131p yasaklanm\u0131\u015ft\u0131. Menderes d\u00f6nemi yap\u0131lan bir hatad\u0131r bu kanun. 5816 say\u0131l\u0131 kanun \u00e7\u0131kar\u0131larak \u201cAtat\u00fcrk\u2019\u00fcn hat\u0131ras\u0131na hakaret\u201d ad\u0131 alt\u0131nda yap\u0131lan her t\u00fcrl\u00fc ele\u015ftiriyi su\u00e7 kapsam\u0131na al\u0131p ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131n, tarih\u00e7ilerin i\u015flerini yapmas\u0131na engel oluyorlar. Menderes, \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131n sembol\u00fc olan ezan\u0131 orijinal haline d\u00f6nd\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Zaten bu y\u00fczden idam ettiler. \u0130sl\u00e2m i\u00e7in yapt\u0131klar\u0131ndan dolay\u0131&#8230; E\u015fi Berrin Menderes \u0130zmirli Sabetayist aile Evliyaz\u00e2deler\u2019den&#8230; U\u015f\u015fakiz\u00e2deler bir di\u011fer aile. Sabetayc\u0131 aileler birbirlerinden k\u0131z al\u0131p vermezler. Karaka\u015f\u00eeler, Kapan\u00eeler, Yakubiler&#8230; Aile i\u00e7i evlilik s\u00f6z konusudur sadece. Zaten sap\u0131kl\u0131klar da buradan ba\u015fl\u0131yor. Yahudilikte de var bu. \u201c\u00dcst\u00fcn ve se\u00e7ilmi\u015f \u0131rk\u201d safsatas\u0131. Nesillerini \u201car\u00ee \u0131rk\u201d olarak di\u011fer \u0131rklarla \u201ckirletmek\u201d istemezler. Aile i\u00e7i anla\u015fmazl\u0131klar, isteksizliklerden dolay\u0131 dejenere oluyorlar. \u0130stemeyerek yapt\u0131klar\u0131 evliliklerden dolay\u0131 ahl\u00e2ks\u0131zl\u0131k normalle\u015fiyor. \u00dcst\u00fcn \u0131rk iddias\u0131 ile sonu cins\u00ee sap\u0131kl\u0131\u011fa varan i\u011fren\u00e7 bir noktaya var\u0131yorlar. T\u00fcrkiye\u2019deki sapk\u0131nl\u0131klarda onlar\u0131n da pay\u0131 var. \u0130pek\u00e7i ailesinden biri kamuoyuna a\u00e7\u0131k\u00e7a \u201cevet ben Sabetayc\u0131y\u0131m\u201d diyor. Bak\u0131yorsun e\u015fcinsel. Devlet bunlarla u\u011fra\u015fmak yerine, Necip Faz\u0131l gibi \u00e7ok de\u011ferli bir \u015fahsiyetin kitab\u0131n\u0131 toplatarak \u201c\u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir i\u015f\u201d yapt\u0131.<\/p>\n<p><strong>\u201cMill\u00ee E\u011fitim\u201dde ne \u00f6l\u00e7\u00fcde etkililer?<\/strong><\/p>\n<p>Herkesi nas\u0131l idare edeceklerini iyi biliyorlar, d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrebiliyorlar. Lobileri g\u00fc\u00e7l\u00fc. MEB\u2019te h\u00e2l\u00e2 etkililer. \u015eu an ciddi tahribatlar s\u00f6z konusu&#8230; Tek Parti d\u00f6nemini \u00f6ven kafan\u0131n h\u00fckm\u00fc s\u00fcr\u00fcyor. Put Adam\u2019a yasak getirilir. Sonra da kalk\u0131p utanmadan demokrasi derler. Demokrasilerin tam tersine \u201ctek adam\u201d\u0131 \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131rlar, putla\u015ft\u0131r\u0131rlar. \u0130stibdat ve bask\u0131 uygulamalar\u0131n\u0131 yutturmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar, yersen&#8230; Yiyoruz da&#8230;<\/p>\n<p><strong>Yak\u0131n tarihle ilgili sans\u00fcre t\u00e2bi tutulan ba\u015fka eserler var m\u0131?<\/strong><\/p>\n<p>Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n eserleri 1986 y\u0131l\u0131na kadar devaml\u0131 mahkemelerde muhakeme edilmi\u015f. Hepsinden beraat etti\u011fi halde bu kitaplar\u0131 bulunduranlar hapse t\u0131k\u0131lm\u0131\u015f, s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f. \u0130\u015fkenceyle \u00f6ld\u00fcr\u00fclenler de var. Said Nursi ve talebeleri \u015fiddet hareketine girmedikleri i\u00e7in 86\u2019dan sonra Risale-i Nur K\u00fclliyat\u0131 kanunen su\u00e7 unsuru olarak g\u00f6r\u00fclm\u00fcyor. Orada da M. Kemal\u2019in kim oldu\u011fu net bir \u015fekilde anlat\u0131l\u0131r. Nurcular, bu m\u00fccadeleyi m\u00fcsbet hareketle bir noktaya getirdiler. Yine ayn\u0131 \u015fekilde olacak zannedersem. M\u00fcsbet hareketle a\u015f\u0131lmayacak, yenilmeyecek g\u00fc\u00e7 yoktur. Fikrinde sebat ederken can\u0131n \u00e7ok yanabilir. Hakarete u\u011framak, i\u015finden g\u00fcc\u00fcnden olmak gibi&#8230; \u015eunu da unutmamak laz\u0131m; gayret bizden Tevfik Allah\u2019tand\u0131r. Sonu\u00e7 odakl\u0131 olmadan, m\u00fccadeleyi esas almal\u0131y\u0131z. Cenab-\u0131 Allah muvaffak ederse ne g\u00fczel. Etmezse de yine kazan\u0131yoruz. K\u0131sa bir d\u00fcnya hayat\u0131nda ecir ve m\u00fck\u00e2fat\u0131 g\u00f6remesek bile sonsuz bir ahirette Allah bunun m\u00fck\u00e2fat\u0131n\u0131 verecek. Bir M\u00fcsl\u00fcman\u0131n sonu\u00e7 almak gibi bir d\u00fc\u015f\u00fcncesi olmamal\u0131. M\u00fccadele ve gayreti esas almal\u0131&#8230;<\/p>\n<p><strong>\u201cLakap Takarak \u0130tibars\u0131zla\u015ft\u0131rma\u201d<\/strong><\/p>\n<p><strong>Put Adam\u2019da Kemalist kesimin \u201cak\u0131l hastas\u0131\u201d olarak yaftalad\u0131\u011f\u0131 Dr. R\u0131za Nur\u2019dan da kay\u0131tlar mevcut. Bu iddiaya ne diyorsunuz?<\/strong><\/p>\n<p>Lozan\u2019da II. Murahhas Az\u00e2 idi R\u0131za Nur. Mustafa Kemal\u2019e rakip olan herkes bir damga yemi\u015ftir. Mesela \u00c7erkes Ethem. Ethem Bey, Milli M\u00fccadele\u2019nin \u00f6nde gelen \u015fahsiyetlerindendir. Bir\u00e7ok isyan\u0131 bast\u0131rd\u0131\u011f\u0131 gibi Yunanl\u0131lara kan kusturan bir insan. \u201c\u00c7erkes Ethem\u201d denilerek konumu d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcl\u00fcr, b\u00f6yle bir lakapla yaftalan\u0131r. \u201cDeli Halit Pa\u015fa\u201d mesela&#8230; Halit Pa\u015fa, Kars\u2019\u0131n Ruslar\u0131n i\u015fgalinden kurtar\u0131lmas\u0131nda b\u00fcy\u00fck hizmetleri olmu\u015f bir generaldir. Meclis\u2019te bu kahraman, bir generali \u00f6ld\u00fcr\u00fcyor. Ad\u0131 \u201cDeli Halit\u201d oluyor. Ayn\u0131 \u015fekilde di\u011fer kahramanlar\u0131n da bir lakapla itibars\u0131zla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 bizde s\u0131k g\u00f6r\u00fclen olan bir \u015feydir. Put Adam bu hususu da belgeler hatta Nutuk\u2019tan hareketle ele al\u0131r. R\u0131za Nur ak\u0131l hastas\u0131 de\u011fildi. Bilakis M. Kemal\u2019le ay\u0131 \u00e7izgide y\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015f, menfaat \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131 s\u00f6z konusu olunca aralar\u0131 k\u00f6t\u00fcle\u015fmi\u015f, yurt d\u0131\u015f\u0131nda \u00f6lm\u00fc\u015f&#8230; Rauf Orbay da yurt d\u0131\u015f\u0131na ka\u00e7m\u0131\u015ft\u0131. \u0130n\u00f6n\u00fc zaman\u0131nda geri geldi.<\/p>\n<p><strong>Selanik g\u00f6\u00e7menleri ba\u011flam\u0131nda ele alacak olursak nas\u0131l de\u011ferlendirmek gerekir?<\/strong><\/p>\n<p>Balkanlardan g\u00f6\u00e7\u00fcp gelenler bir yasa ile Yunanistan-T\u00fcrkiye aras\u0131nda bir anla\u015fmayla m\u00fcbadele ya\u015fand\u0131. Yunanistan\u2019daki M\u00fcsl\u00fcmanlarla T\u00fcrkiye\u2019deki Rumlar yurt de\u011fi\u015ftirdi. Y\u00fczlerce y\u0131ll\u0131k insan topra\u011f\u0131ndan kopar\u0131ld\u0131. Selanik ise b\u00fcy\u00fck oranda Sabetayc\u0131 dedi\u011fimiz toplulu\u011fun ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bir \u015fehir. \u015eehir, Balkan Sava\u015flar\u0131\u2019nda Yunanistan\u2019\u0131n elinde kal\u0131nca Yunan bask\u0131s\u0131 g\u00f6rd\u00fc. Fakat Yunanistan\u2019a giden g\u00f6\u00e7menlerin mal ve m\u00fclkleri \u00fczerine kondular. B\u00fcy\u00fck oranda zengin oldular. Sabetayc\u0131lar bu sava\u015f sonras\u0131nda b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde nemalanma f\u0131rsat\u0131 buldu. Ve asla yak\u0131n tarihin aleyhine konu\u015fmazlar. Konu\u015fanlar\u0131n da can\u0131na okurlar. Bunu \u015fimdiki gen\u00e7lere anlatamazs\u0131n\u0131z. Deccal \u00e7arp\u0131\u011f\u0131 bir nesil var. Bunlar idam, hapis, s\u00fcrg\u00fcnle bask\u0131 alt\u0131na al\u0131nd\u0131klar\u0131 i\u00e7in konu\u015famazlar. Ama bug\u00fcnk\u00fc nesil \u00f6yle de\u011fil. \u0130nternet sayesinde her \u015feyi konu\u015fabiliyor. Pek korkusu olmayan, sindirilmemi\u015f bir toplum var. \u015eu \u015fartlarda bask\u0131c\u0131lar\u0131n eski y\u00f6ntemlerle ba\u015far\u0131l\u0131 olmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Onlar\u0131n da ak\u0131llar\u0131n\u0131 ba\u015flar\u0131na almalar\u0131 laz\u0131m. H\u00fck\u00fcmete bu noktada b\u00fcy\u00fck g\u00f6rev d\u00fc\u015f\u00fcyor. Yapamazsa kendilerine de zarar\u0131 dokunur.<\/p>\n<p><strong>\u201cPutla\u015ft\u0131r\u0131lsa da Ele\u015ftirilemez\u201d<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ki\u015fiye \u00f6zel kanun ile nereye kadar?<\/strong><\/p>\n<p>Putla\u015ft\u0131r\u0131lan, asla hata yapt\u0131\u011f\u0131 kabul edilmeyen ki\u015filer h\u00e2l\u00e2 ba\u015f tac\u0131 ediliyor. Heykelleri k\u0131ran isim Kemal Pilavo\u011flu bu yasa \u00e7\u0131kt\u0131ktan sonra CHP milletvekili olmu\u015ftur. Durup dururken heykel k\u0131ran ticanilerden&#8230; D\u00fc\u015f\u00fcnebiliyor musunuz? 15 sene CHP\u2019nin Genel Ba\u015fkan\u0131 olmu\u015f ki\u015fiyi ele\u015ftiremiyorsunuz. Ve bu adam 15 sene T\u00fcrkiye\u2019yi demir yumrukla idare etmi\u015f; ama ele\u015ftiri yasak. D\u00fcnyada b\u00f6yle bir \u015fey olmaz. Bunu da Cumhuriyet rejiminde demokrasi diye yutturmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. Utan\u0131lacak bir \u015fey. Son zamanlarda el att\u0131\u011f\u0131m bir \u00e7al\u0131\u015fmam var. \u201cKurucu De\u011ferlerimiz\u201d&#8230; CHP\u2019nin ilkelerini \u201ckurucu de\u011ferlerimiz\u201d diye bize yutturmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. Halbuki 1937 y\u0131l\u0131nda bu ilkeler anayasaya girmi\u015ftir. Bizim kurucu de\u011ferlerimiz \u0130sl\u00e2miyet\u2019tir. Misak-\u0131 Mill\u00ee\u2019dir, Halifelik\u2019tir. Meclis bir Cuma g\u00fcn\u00fc Kur\u2019an okunarak a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Yetmemi\u015f, en b\u00fcy\u00fck sahih hadis k\u00fclliyat\u0131m\u0131z Buhari\u2019nin hatimleri indirilmi\u015ftir. Bu hatim T\u00fcrklerde yayg\u0131n bir team\u00fcld\u00fcr. Ehl-i S\u00fcnnet\u2019in bir gelene\u011fidir. Ayn\u0131 Kur\u2019an hatmi gibi. Toplu dualar edilir. Allah\u2019\u0131n yard\u0131m\u0131 beklenir. Misak-\u0131 Mill\u00ee, yani mill\u00ee yeminimiz. Lozan\u2019da bu yemini bize bozdurdular. B\u00fct\u00fcn Lozan\u2019da s\u0131n\u0131rlar\u0131m\u0131z\u0131n neredeyse tamam\u0131 \u0130ngilizlere pe\u015fke\u015f \u00e7ekildi. Bunu da bize \u201czafer\u201d diye yutturmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. Bu rezillikler saymakla bitmiyor ki&#8230; Yalan s\u00f6yleyerek kendini kand\u0131r\u0131rs\u0131n. Tek Parti d\u00f6nemini utanmadan \u00f6ven akademisyenler, siyaset\u00e7iler, gazeteciler var. Bunu yaparken y\u00fczleri k\u0131zarm\u0131yor. Ben gen\u00e7lere g\u00fcveniyorum. Allah\u2019\u0131n izniyle gen\u00e7lerimiz bunlara d\u00fcnyay\u0131 dar edecek. Yapt\u0131klar\u0131 ikiy\u00fczl\u00fcl\u00fckleri y\u00fczlerine vuracak. \u00d6yle bir gen\u00e7lik \u015fimdi \u00e7\u0131kmasa bile yar\u0131n \u00e7\u0131kacak, ger\u00e7ekleri t\u00fcm yalanlar\u0131yla birlikte y\u00fczlerine vuracak. Ben \u00fcmitvar\u0131m&#8230;<\/p>\n<p><strong>Te\u015fekk\u00fcr ederiz.<\/strong><\/p>\n<p>Rica ederim.<\/p>\n<p>Ayl\u0131k Dergisi 180. Say\u0131, Eyl\u00fcl 2019<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Put Adam Kitab\u0131 Irakl\u0131 Prof. Dr. Muhsin Abd\u00fclhamid\u2019in T\u00fcrk bas\u0131n\u0131nda geni\u015f yank\u0131 bulan r\u00f6portaj\u0131nda anlatt\u0131\u011f\u0131 Mustafa Kemal Atat\u00fcrk ve Necip Faz\u0131l K\u0131sak\u00fcrek ile ilgili \u00e7ok az bilinen ger\u00e7ekler, A\u011fustos ay\u0131nda&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"ppma_author":[14],"class_list":["post-707","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-roportaj","author-admin","no-post-thumbnail"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.9 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Vehbi Kara: T\u00fcrkiye\u2019nin Tarihini \u00d6\u011frenmek \u0130stiyorsak \u201cSabetay Yahudileri\u201dni Tan\u0131mak Zorunday\u0131z - Ayl\u0131k Dergisi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2019\/09\/01\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Vehbi Kara: T\u00fcrkiye\u2019nin Tarihini \u00d6\u011frenmek \u0130stiyorsak \u201cSabetay Yahudileri\u201dni Tan\u0131mak Zorunday\u0131z - Ayl\u0131k Dergisi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Put Adam Kitab\u0131 Irakl\u0131 Prof. Dr. Muhsin Abd\u00fclhamid\u2019in T\u00fcrk bas\u0131n\u0131nda geni\u015f yank\u0131 bulan r\u00f6portaj\u0131nda anlatt\u0131\u011f\u0131 Mustafa Kemal Atat\u00fcrk ve Necip Faz\u0131l K\u0131sak\u00fcrek ile ilgili \u00e7ok az bilinen ger\u00e7ekler, A\u011fustos ay\u0131nda&hellip;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2019\/09\/01\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Ayl\u0131k Dergisi\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/AylikBaranDergisi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-09-01T11:03:01+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-02-19T11:06:40+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"aylikdergisi\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@Aylik_Dergisi\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@Aylik_Dergisi\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"aylikdergisi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"18 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/index.php\\\/2019\\\/09\\\/01\\\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/index.php\\\/2019\\\/09\\\/01\\\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"aylikdergisi\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/f6f24c4fc82f2469847571852b8c65fd\"},\"headline\":\"Vehbi Kara: T\u00fcrkiye\u2019nin Tarihini \u00d6\u011frenmek \u0130stiyorsak \u201cSabetay Yahudileri\u201dni Tan\u0131mak Zorunday\u0131z\",\"datePublished\":\"2019-09-01T11:03:01+00:00\",\"dateModified\":\"2025-02-19T11:06:40+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/index.php\\\/2019\\\/09\\\/01\\\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\\\/\"},\"wordCount\":4194,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/#organization\"},\"articleSection\":[\"R\u00f6portaj\"],\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/index.php\\\/2019\\\/09\\\/01\\\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/index.php\\\/2019\\\/09\\\/01\\\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/index.php\\\/2019\\\/09\\\/01\\\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\\\/\",\"name\":\"Vehbi Kara: T\u00fcrkiye\u2019nin Tarihini \u00d6\u011frenmek \u0130stiyorsak \u201cSabetay Yahudileri\u201dni Tan\u0131mak Zorunday\u0131z - Ayl\u0131k Dergisi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2019-09-01T11:03:01+00:00\",\"dateModified\":\"2025-02-19T11:06:40+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/index.php\\\/2019\\\/09\\\/01\\\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/index.php\\\/2019\\\/09\\\/01\\\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/index.php\\\/2019\\\/09\\\/01\\\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Vehbi Kara: T\u00fcrkiye\u2019nin Tarihini \u00d6\u011frenmek \u0130stiyorsak \u201cSabetay Yahudileri\u201dni Tan\u0131mak Zorunday\u0131z\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/\",\"name\":\"Ayl\u0131k Dergisi\",\"description\":\"Fikir, Siyaset, Toplum ve K&uuml;lt&uuml;r Sanat\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/#organization\",\"name\":\"Ayl\u0131k Dergisi\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"http:\\\/\\\/aylikdergisi.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/03\\\/cropped-aylik-dergisi-logo-taslak.png\",\"contentUrl\":\"http:\\\/\\\/aylikdergisi.com\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/03\\\/cropped-aylik-dergisi-logo-taslak.png\",\"width\":380,\"height\":287,\"caption\":\"Ayl\u0131k Dergisi\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/AylikBaranDergisi\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/Aylik_Dergisi\",\"https:\\\/\\\/www.instagram.com\\\/aylikbarandergisi\\\/\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/f6f24c4fc82f2469847571852b8c65fd\",\"name\":\"aylikdergisi\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/d913209259cea2fbc9e0fe2b58775b1e647df1ee76ecf3e69623cc9249747609?s=96&d=mm&r=g794c885c93221403cc418bbc3f8b6bb9\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/d913209259cea2fbc9e0fe2b58775b1e647df1ee76ecf3e69623cc9249747609?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/d913209259cea2fbc9e0fe2b58775b1e647df1ee76ecf3e69623cc9249747609?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"aylikdergisi\"},\"sameAs\":[\"http:\\\/\\\/aylikdergisi.com\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/www.aylikdergisi.com\\\/index.php\\\/author\\\/admin\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Vehbi Kara: T\u00fcrkiye\u2019nin Tarihini \u00d6\u011frenmek \u0130stiyorsak \u201cSabetay Yahudileri\u201dni Tan\u0131mak Zorunday\u0131z - Ayl\u0131k Dergisi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2019\/09\/01\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Vehbi Kara: T\u00fcrkiye\u2019nin Tarihini \u00d6\u011frenmek \u0130stiyorsak \u201cSabetay Yahudileri\u201dni Tan\u0131mak Zorunday\u0131z - Ayl\u0131k Dergisi","og_description":"Put Adam Kitab\u0131 Irakl\u0131 Prof. Dr. Muhsin Abd\u00fclhamid\u2019in T\u00fcrk bas\u0131n\u0131nda geni\u015f yank\u0131 bulan r\u00f6portaj\u0131nda anlatt\u0131\u011f\u0131 Mustafa Kemal Atat\u00fcrk ve Necip Faz\u0131l K\u0131sak\u00fcrek ile ilgili \u00e7ok az bilinen ger\u00e7ekler, A\u011fustos ay\u0131nda&hellip;","og_url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2019\/09\/01\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\/","og_site_name":"Ayl\u0131k Dergisi","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/AylikBaranDergisi","article_published_time":"2019-09-01T11:03:01+00:00","article_modified_time":"2025-02-19T11:06:40+00:00","author":"aylikdergisi","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@Aylik_Dergisi","twitter_site":"@Aylik_Dergisi","twitter_misc":{"Yazan:":"aylikdergisi","Tahmini okuma s\u00fcresi":"18 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2019\/09\/01\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2019\/09\/01\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\/"},"author":{"name":"aylikdergisi","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/person\/f6f24c4fc82f2469847571852b8c65fd"},"headline":"Vehbi Kara: T\u00fcrkiye\u2019nin Tarihini \u00d6\u011frenmek \u0130stiyorsak \u201cSabetay Yahudileri\u201dni Tan\u0131mak Zorunday\u0131z","datePublished":"2019-09-01T11:03:01+00:00","dateModified":"2025-02-19T11:06:40+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2019\/09\/01\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\/"},"wordCount":4194,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization"},"articleSection":["R\u00f6portaj"],"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2019\/09\/01\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2019\/09\/01\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\/","url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2019\/09\/01\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\/","name":"Vehbi Kara: T\u00fcrkiye\u2019nin Tarihini \u00d6\u011frenmek \u0130stiyorsak \u201cSabetay Yahudileri\u201dni Tan\u0131mak Zorunday\u0131z - Ayl\u0131k Dergisi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#website"},"datePublished":"2019-09-01T11:03:01+00:00","dateModified":"2025-02-19T11:06:40+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2019\/09\/01\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2019\/09\/01\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2019\/09\/01\/vehbi-kara-turkiyenin-tarihini-ogrenmek-istiyorsak-sabetay-yahudilerini-tanimak-zorundayiz\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Vehbi Kara: T\u00fcrkiye\u2019nin Tarihini \u00d6\u011frenmek \u0130stiyorsak \u201cSabetay Yahudileri\u201dni Tan\u0131mak Zorunday\u0131z"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#website","url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/","name":"Ayl\u0131k Dergisi","description":"Fikir, Siyaset, Toplum ve K&uuml;lt&uuml;r Sanat","publisher":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization","name":"Ayl\u0131k Dergisi","url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"http:\/\/aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cropped-aylik-dergisi-logo-taslak.png","contentUrl":"http:\/\/aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cropped-aylik-dergisi-logo-taslak.png","width":380,"height":287,"caption":"Ayl\u0131k Dergisi"},"image":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/AylikBaranDergisi","https:\/\/x.com\/Aylik_Dergisi","https:\/\/www.instagram.com\/aylikbarandergisi\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/person\/f6f24c4fc82f2469847571852b8c65fd","name":"aylikdergisi","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d913209259cea2fbc9e0fe2b58775b1e647df1ee76ecf3e69623cc9249747609?s=96&d=mm&r=g794c885c93221403cc418bbc3f8b6bb9","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d913209259cea2fbc9e0fe2b58775b1e647df1ee76ecf3e69623cc9249747609?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d913209259cea2fbc9e0fe2b58775b1e647df1ee76ecf3e69623cc9249747609?s=96&d=mm&r=g","caption":"aylikdergisi"},"sameAs":["http:\/\/aylikdergisi.com"],"url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/author\/admin\/"}]}},"authors":[{"term_id":14,"user_id":1,"is_guest":0,"slug":"admin","display_name":"aylikdergisi","avatar_url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/72d88977e7edd63669015a131160b7255adb4b26ec9dfe844962f6640dc09e99?s=96&d=mm&r=g","author_category":"","user_url":"http:\/\/aylikdergisi.com","last_name":"","first_name":"","job_title":"","description":""}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/707","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=707"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/707\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":708,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/707\/revisions\/708"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=707"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=707"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=707"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=707"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}