Elbette ki \u201cCehennemim dibine gidiyor!\u201d diyecek durumda de\u011filiz. Ama onu kendi h\u00e2line b\u0131rak\u0131rsan\u0131z kendisine cehennemden ba\u015fka gidecek bir yer de bulamayacakt\u0131r. Bundan dolay\u0131d\u0131r ki her bir gen\u00e7, ama \u00f6yle ama b\u00f6yle, muhakkak kendisine bir hedef ve gaye tayin etmek zorundad\u0131r. \u00d6ncelikli \u015fart bu! Hedef ve gayede s\u0131k\u0131nt\u0131 ya\u015fayan her bir gen\u00e7, \u201cya\u015famasa da olur\u201d modunda ya\u015f\u0131yordur. Yine bundan dolay\u0131d\u0131r ki her bir gen\u00e7, ama \u00f6yle ama b\u00f6yle, yine muhakkak ki kendisine bir ruh ve fikir sistemi veya ahl\u00e2k veya anlay\u0131\u015f sistemi bulmak zorundad\u0131r. Bulamad\u0131\u011f\u0131 zaman kendisine bir \u015fahmerdan bask\u0131s\u0131yla d\u0131\u015fardan i\u00e7eriye do\u011fru belirli bir ruh ve fikir\/duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcnce sistemi veya d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc dayat\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
B\u00fcy\u00fck Do\u011fu Mimar\u0131 \u00dcstad Necip Faz\u0131l, \u201cGen\u00e7lik bir ya\u015f h\u00e2li de\u011fil, ruh h\u00e2lidir\u201d der. Bu da g\u00f6steriyor ki \u201cgen\u00e7lik\u201d tabiri sadece ya\u015f itibariyle \u201cgen\u00e7\u201d olan bir kesimi ifade etmiyor. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k \u201cgen\u00e7lik\u201d diye bir realite de var elbette. Nitekim bizim burada kritik edece\u011fimiz gen\u00e7lik de bu realite ile ilgili. Ki bu realite, bir insan \u00f6mr\u00fcn\u00fcn \u201cbulu\u011f \u00e7a\u011f\u0131\u201dndan eskilerin \u201ck\u00e2hil\u201d(1) dedikleri \u201colgunluk \u00e7a\u011f\u0131\u201dna kadar olan zaman dilimine denk gelir. Bu m\u00e2n\u00e2dan olarak;<\/p>\n
Gen\u00e7lik, kayna\u011f\u0131ndan mecra\u0131na do\u011fru akan bir suya benzetilebilir. \u201cSu mecra\u0131n\u0131 bulur\u201d darb-\u0131 meseli mal\u00fbmdur. Evet, su mecra\u0131n\u0131 bulur; ama nas\u0131l bulur, nerede karar k\u0131lar, nerede kullan\u0131l\u0131r ve neye alet olur, i\u015fte meselenin me\u00e7hul taraf\u0131!<\/p>\n
Ba\u015f\u0131bo\u015f akan bir su muhakkak ki kendisinden daha b\u00fcy\u00fck bir \u201cmecra\u201d veya \u201cyatak\u201d bulur ve akmaya devam eder. Bu \u201cmecra\u201d veya \u201cyatak\u201d bazen bir \u201cdere yata\u011f\u0131\u201d olur, bazen bir \u201c\u0131rmak\u201d, bazen bir \u201c\u00e7ay\u0131r\u201d, bazen de b\u00fcy\u00fck bir \u201cdeniz\u201d onu teskin eder. Yani, \u00f6n\u00fcne gelen her engeli muhakkak ki a\u015far ve yine de mecra\u0131n\u0131 bulur. Kayna\u011f\u0131ndan mecra\u0131na do\u011fru akan bir suyun \u00f6n\u00fcnde ya a\u015famayaca\u011f\u0131 bir engel\/baraj yapmak veyahut da onu denizle bulu\u015fturmak ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. Suyun denizle bulu\u015fmas\u0131 esprisini \u201cy\u0131\u011f\u0131n\u201d veya \u201ckalabal\u0131klar\u201d olarak okuyup bir kenarda tutal\u0131m. \u00d6yleyse; gen\u00e7li\u011fin \u00f6n\u00fcnde onu engelleyecek ve onu faydal\u0131 bir h\u00e2le getirecek m\u00e2n\u00e2s\u0131na bir \u201cbaraj\u201d yapmak en ak\u0131ll\u0131cas\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc gen\u00e7lik \u201cpotansiyel bir enerji\u201ddir ve onun bu enerjisinden b\u00fct\u00fcn bir toplum faydaland\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
\u201cBaraj\u201d \u00f6rne\u011finden gidecek olursak, kendisinden azami \u00f6l\u00e7\u00fcde faydalan\u0131lmas\u0131 gereken bir kesim olarak gen\u00e7lik, asl\u0131nda b\u00fct\u00fcn bir toplumun ihtiya\u00e7 duydu\u011fu bir \u201cenerji kayna\u011f\u0131\u201dd\u0131r. Barajlar, b\u00fct\u00fcn bir \u00fclkenin ayd\u0131nlat\u0131lmas\u0131nda, su ihtiyac\u0131n\u0131n ve dahi di\u011fer t\u00fcm enerji ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n giderilmesinde ve ekin tarlalar\u0131n\u0131n suland\u0131r\u0131lmas\u0131nda yegane kaynak veya menba olarak bilinir. Di\u011fer taraftan;<\/p>\n
Gen\u00e7lik denilen mefhum veya kendine m\u00fcnhas\u0131r has ve hususi \u00f6zellikleri olan kesim, insan\u0131n \u201cki\u015fisel geli\u015fim\u201dinde belli bir d\u00f6nemi ifade etmekle birlikte, toplum katmanlar\u0131ndan bir katman olarak da bilinir. Yani gen\u00e7lik, \u201cki\u015fisel geli\u015fim\u201d s\u00fcrecini tamamlamak i\u00e7in \u00e7aba sarfeden ve toplum i\u00e7inde kendisine uygun bir konum arayan insan toplulu\u011fudur. Demek ki b\u00fct\u00fcn bir gen\u00e7li\u011fi sosyolojik bir tasnifle, \u201caile\u201d, \u201cokul\u201d ve \u201c\u00e7evre\u201d \u00fczerinden okumak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Di\u011fer bir ifadeyle de \u201c\u015fahsiyet\u00e7ilik\u201d prensibi \u00fczerinden okumak pekala m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Do\u011fru s\u00f6ylemek gerekirse, \u201c\u015fahsiyetcilik\u201d prensibinin temelinde \u201cfert\u201d vard\u0131r. \u201cFert\u201din tarif edilemedi\u011fi yerde ne \u201c\u015fahsiyet\u201d, ne \u201cgen\u00e7\u201d ve ne de toplumun herhangi bir \u201c\u00fcye\u201dsinden s\u00f6z edilebilir. \u00d6yleyse; \u201cfert\u201d ve \u201c\u015fahsiyet\u201d aras\u0131ndaki m\u00fcnasebete dair birka\u00e7 bir \u015fey s\u00f6ylemek uygundur.<\/p>\n
\u0130BDA Mimar\u0131\u2019n\u0131n \u201cK\u00fclt\u00fcr Davam\u0131z\u201d isimli eserinden:<\/p>\n
\u201cBu bak\u0131mdan, toplumdaki \u201cfert\u201d, haz\u0131rlop olarak aileden, okuldan, toplumdan ne ald\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u015fuuruna erdik\u00e7e ve nefs muhasebesine eri\u015fip kendi \u015fuurunu \u201cy\u0131kma, yapma ve zenginle\u015fme\u201d \u015feklinde de\u011fi\u015ftirdik\u00e7e, ili\u015fkiler b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc de\u011fi\u015ftirecek \u201c\u015fahsiyet\u201d olur.\u201d (sh. 41.)<\/p>\n
Evet, gen\u00e7 denilen kesim, toplumun b\u00fct\u00fcn kurum ve kurulu\u015flar\u0131yla do\u011frudan ili\u015fkili olup, adeta toplumu s\u0131rt\u0131nda ta\u015f\u0131yan bir noktada durmaktad\u0131r. Sahici bir ruh ve fikir sisteminden uzak d\u00fc\u015fen veya d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclen bir gencin, fertlerin demetinden m\u00fcte\u015fekkil toplumun en \u00fcst kurulu\u015fu halinde temay\u00fcz eden bir devlete sahib \u00e7\u0131kmas\u0131 da beklenemez.<\/p>\n
Yak\u0131n tarihimize bir bakmak icab etti\u011finde ne demek istedi\u011fimiz \u00e7ok rahatl\u0131kla anla\u015f\u0131labilir. Bir ideolojiden ziyade en kabas\u0131ndan da olsa bir psikoloji dahi denilemeyecek bir eklektik d\u00fc\u015f\u00fcnceye kurban edilen T\u00fcrk gen\u00e7li\u011finin d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc veya d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc durum, garabetten \u00f6te bug\u00fcnk\u00fc manzaray\u0131 \u00e7ok iyi bir \u015fekilde izah etmektedir. 100 y\u0131ll\u0131k bir devlet tecr\u00fcbesi olmas\u0131na ra\u011fmen, kendi insan\u0131na kendine has ve hususi bir ruh ve fikir sistemi teklif edemeyen ve sahici bir ruh ve fikir sisteminden mahrum bir yap\u0131lanmada topyek\u00fbn gen\u00e7lik, d\u0131\u015fardan gelen her t\u00fcrl\u00fc fikre a\u00e7\u0131k hale gelmi\u015f veya getirilmi\u015f demektir. Denilebilir ki, bug\u00fcnk\u00fc \u201cBirlik\u201d probleminin kayna\u011f\u0131nda belirli ruh ve fikirden mahrum olmak vard\u0131r.\u00a0 100 y\u0131ll\u0131k devlet tecr\u00fcbesi de g\u00f6stermi\u015ftir ki, belirli bir hedef ve gayeden yoksun bir gen\u00e7lik her t\u00fcrl\u00fc d\u0131\u015f etkiye de a\u00e7\u0131k hale gelecektir. Nitekim vakti zaman\u0131nda toplumun t\u00fcm gen\u00e7leri, k\u00e2h Do\u011fu Bloku \u00fczerinden Kom\u00fcnizm ve Sosyalizme, k\u00e2h Bat\u0131 Bloku \u00fczerinden Kapitalizm ve Liberalizme, k\u00e2h \u0130sl\u00e2m Co\u011frafyas\u0131ndan ne\u015fet eden dini ak\u0131mlar mesel\u00e2 \u015eia ve Vahhabilik \u00fczerinden Sap\u0131k Mezhep veya Reformist ak\u0131mlara birer kur\u015fun asker olmak durumunda kalm\u0131\u015ft\u0131r. Halbuki, Anadolu insan\u0131n\u0131n ruh ve kafa yap\u0131s\u0131na uygun sahici bir ruh ve fikir sistemi b\u00fct\u00fcn bir gen\u00e7lik i\u00e7in hedef ve gaye olman\u0131n \u00f6tesinde, do\u011frudan do\u011fruya vatan\u0131n b\u00f6l\u00fcnmez b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc de garanti alt\u0131na alacakt\u0131. Barajda biriken su misali kendisinden her t\u00fcrl\u00fc yararlanma imk\u00e2n\u0131 da m\u00fcmk\u00fcn bir h\u00e2le gelecekti. Yerli ve milli bir duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcnce sisteminin kafalarda yer etmesi h\u00e2linde gen\u00e7lerin sadece d\u0131\u015f etkilerden korunmas\u0131 ger\u00e7ekle\u015fmeyecekti, bununla beraber di\u011fer \u00fclkelerdeki insanlar\u0131n da kafa kola al\u0131nmas\u0131nda \u00f6nemli bir unsur veya vas\u0131tal\u0131k g\u00f6revi \u00fcstlenecekti. Bizim \u015fu an ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7 problemlerin di\u011fer \u00fclkelerde bizim lehimize olacak \u015fekilde ya\u015fan\u0131yor oldu\u011funu da seyredecektik. \u201cMuas\u0131r medeniyetler seviyesi \u00e7\u0131kmak\u201d \u015feklinde dile getirilen bir mottonun insan\u0131m\u0131z a\u00e7\u0131s\u0131ndan 100 y\u0131ll\u0131k bir kay\u0131p oldu\u011fu g\u00fcn gelir \u00e7ok daha iyi anla\u015f\u0131l\u0131r. Ya\u015fanan 100 y\u0131ll\u0131k tecr\u00fcbe de g\u00f6stermi\u015ftir ki, bize gen\u00e7lik i\u00e7in ilkin laz\u0131m olan \u015fey yerli ve milli bir ruh ve fikir sistemidir. Bu mevzuda tek \u00f6rnek olarak kar\u015f\u0131m\u0131zda duran \u201cY\u00fcr\u00fcyen B\u00fcy\u00fck Do\u011fu: \u0130BDA\u201d ruh ve fikir sistemi, Anadolu insan\u0131 i\u00e7in bulunmaz bir nimettir. O kadar \u00e7ok ge\u00e7 kald\u0131k ki, erken sayabiliriz. \u0130\u015fte ruh ve fikir i\u015fte er meydan\u0131!<\/p>\n
<\/p>\n
1-K\u00e2hil: Eri\u015fkin, ya\u015f\u0131 30 ile 50 aras\u0131nda olan, olgun, yeti\u015fkin (kimse)\u2026 Gayretsiz, tembel (kimse).<\/p>\n
<\/p>\n
Osman Temiz, Ayl\u0131k Dergisi 204. say\u0131 Eyl\u00fcl 2021<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Elbette ki \u201cCehennemim dibine gidiyor!\u201d diyecek durumda de\u011filiz. Ama onu kendi h\u00e2line b\u0131rak\u0131rsan\u0131z kendisine cehennemden ba\u015fka gidecek bir yer de bulamayacakt\u0131r. Bundan dolay\u0131d\u0131r ki her bir gen\u00e7, ama \u00f6yle ama…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":330,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[],"ppma_author":[30],"class_list":["post-329","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yazarlar","author-osman-temiz"],"yoast_head":"\n