{"id":111,"date":"2023-03-26T14:32:26","date_gmt":"2023-03-26T14:32:26","guid":{"rendered":"https:\/\/aylikdergisi.com\/?p=111"},"modified":"2024-07-31T11:57:31","modified_gmt":"2024-07-31T11:57:31","slug":"birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/","title":{"rendered":"Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 kim neden \u00e7\u0131kard\u0131?"},"content":{"rendered":"<p>Ben bunu \u00dcstad Necip Faz\u0131l\u2019a dayanarak anlatmaya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131m. I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 hakk\u0131nda herhalde bug\u00fcne kadarki \u201cen iyi tezi\u201d veya daha do\u011fru ifadeyle \u201ctek do\u011fru tezi\u201d \u00dcstad ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u00dcstad diyor ki, I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 Yahudi \u00e7\u0131kard\u0131 ve d\u00f6rt emeli vard\u0131. Nedir?<\/p>\n<ol>\n<li>Osmanl\u0131\u2019y\u0131 y\u0131kmak, yani \u0130slam \u0130mparatorlu\u011funu.<\/li>\n<li>Avusturya-Macaristan imparatorlu\u011funu y\u0131kmak, yani Katolik imparatorlu\u011funu.<\/li>\n<li>Rus \u00e7arl\u0131\u011f\u0131n\u0131 y\u0131kmak, yani Ortodoks imparatorlu\u011funu.<\/li>\n<li>Bir de Yahudi\u2019ye rakip olan, Yahudi\u2019nin e\u015fe\u011fi durumunda olan \u0130ngiliz\u2019e rakip olan Alman imparatorlu\u011funu ortadan kald\u0131rmak.<\/li>\n<\/ol>\n<p>Ama\u00e7lar\u0131 buydu. \u015eimdi ben bunu a\u00e7maya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131m. \u00dcstad\u2019\u0131n s\u00f6z\u00fcn\u00fc sa\u011fda solda \u00e7ok g\u00f6r\u00fcyorum, insanlar bunu anlam\u0131yor veya genel bir kabul ile evet ya \u00f6yleymi\u015f falan deyip ge\u00e7meyi seviyorlar. A\u00e7arsak \u00dcstad\u2019\u0131n ne kadar hakl\u0131 oldu\u011funu g\u00f6rm\u00fc\u015f olaca\u011f\u0131z. Yahudi sembol bence burada. Dinsiz bir d\u00fcnya kurmak isteyen, b\u00fct\u00fcn dinleri y\u0131kmak isteyen bir Yahudi var. Ve \u0130ngiliz de, adeta bunun tecess\u00fcm etmi\u015f hali gibi, b\u00fcy\u00fck bir imparatorluk ve tamam\u0131yla din d\u0131\u015f\u0131 bir ideolojiyi kurmu\u015f, in\u015fa etmi\u015f ve d\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ok b\u00f6lgesine hakim k\u0131lm\u0131\u015f bir devlet. O zamanlar sek\u00fclerizm \u015fimdiki gibi her tarafa h\u00e2kim de\u011fildi. \u0130ngiliz\u2019in ve Yahudi\u2019nin kafas\u0131nda olan \u015fey ne? Art\u0131k dinin h\u00e2kim olmad\u0131\u011f\u0131, insanlar\u0131n dini referans alarak ya\u015famad\u0131\u011f\u0131 bir d\u00fcnya kurmak. \u0130ngilizlerin, John Locke ile ba\u015flayan bireyselcilik felsefesi var biliyorsunuz. O felsefenin i\u00e7inde m\u00fclkiyet, h\u00fcr te\u015febb\u00fcs, demokrasi ve en \u00f6nemlisi sek\u00fclerizm var. \u0130ngilizler bunu kendi \u00e7aplar\u0131nda ba\u015fard\u0131.<\/p>\n<p>O zamanlar, I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n hemen \u00f6ncesinde, d\u00fcnyan\u0131n s\u00fcper g\u00fcc\u00fc ve h\u00e2kim oldu\u011fu co\u011frafya \u00e7ok geni\u015f -\u00fcst\u00fcnde g\u00fcne\u015f batmayan imparatorluk diye bo\u015funa denilmiyor- ve inan\u00e7 olarak da Protestan ya bu \u0130ngilizler, p\u00fcriten diye de ge\u00e7iyor, bunlar Yahudilerin kabul etti\u011fi Eski Ahit\u2019i benimseyen insanlar. Hatta kendilerine, Hristiyan Yahudi\u2019si falan da diyorlar ve total olarak \u0130ngiliz n\u00fcfusunun hemen hepsi bu g\u00f6r\u00fc\u015fteydi. Bu adamlar, tarihin sonunda Armageddon sava\u015f\u0131 olacak, M\u00fcsl\u00fcmanlarla Yahudiler sava\u015facak, d\u00fcnya bize kalacak diye inan\u0131yorlar. Ve kendi inand\u0131klar\u0131 d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc -bu yeni d\u00fcnya oluyor- kar\u015f\u0131s\u0131nda, bir de eski d\u00fcnya var. Eski d\u00fcnyay\u0131 krallar ve dine ba\u011fl\u0131 halklar temsil ediyor. Kim bunlar? Ruslar, Osmanl\u0131, Avusturya-Macaristan imparatorlu\u011fu, bunun i\u00e7inde tek de\u011fi\u015fik olan Almanlar. Almanya Protestan\u2019d\u0131 ama \u0130ngiliz tarz\u0131 proteston de\u011filler. Avrupa\u2019n\u0131n en g\u00fc\u00e7l\u00fc ordusu da, Prusya gelene\u011finden gelen Alman ordusu oldu\u011fu i\u00e7in \u0130ngilizlere rakip olarak \u00e7ok tehlikeli ileride. Ger\u00e7ekten b\u00fcy\u00fck rakip \u00e7\u00fcnk\u00fc 1800\u2019lerin ortalar\u0131nda birdenbire bir Alman \u015fahlan\u0131\u015f\u0131 olmu\u015f Prusya \u00f6nderli\u011finde. Bu adamlar Avusturya\u2019y\u0131 yendi, Frans\u0131zlar\u0131 yendi ve yani \u00e7ok b\u00fcy\u00fck, tehlikeli bir g\u00fc\u00e7 olarak ortaya \u00e7\u0131kt\u0131 ve dayand\u0131\u011f\u0131 esas militarizm. Almanlarda devlet kapitalizmi diye bir \u015fey var. Ve ba\u015f\u0131nda kral var. \u0130ngiltere\u2019de de bir kral-krali\u00e7e var; ama orada bir me\u015fruti idare var ve sek\u00fclerizm esas. Di\u011fer bahsetti\u011fim \u00fc\u00e7 devlette \u00f6yle bir \u015fey yok. Almanlar da bunlar\u0131n i\u00e7inde \u0130ngilizlerin rakibi olabilecek bir g\u00fc\u00e7 olarak duruyor. Yoksa sek\u00fcler de\u011fil, dersem olmaz. Almanlar o halleriyle yeni d\u00fcnyan\u0131n fikirlerine yak\u0131nlar. Ama bilek g\u00fcre\u015fine girildi\u011finde ikisinden birisi gidecek. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00f6nder olarak \u0130ngiliz \u00e7\u0131km\u0131\u015f meydana.<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" title=\"I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131&#039;n\u0131 Kim Neden \u00c7\u0131kard\u0131? - \u0130brahim Tatl\u0131\" width=\"640\" height=\"360\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/vRhfIAqeafM?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>\u0130ngilizler 1880\u2019lerde S\u00fcvey\u015f Kanal\u0131, M\u0131s\u0131r, Sudan derken, K\u0131br\u0131s, Akdeniz\u2019e falan da girdiler. Ve art\u0131k niyetleri belli oldu. Gelecekler, \u0130slam co\u011frafyas\u0131na h\u00e2kim olacaklar. Osmanl\u0131\u2019n\u0131n y\u0131k\u0131lmas\u0131, \u0130slam hilafetinin ortadan kalkmas\u0131 bu ama\u00e7lar i\u00e7inde birinci ama\u00e7t\u0131r. Osmanl\u0131 bir \u0130slam imparatorlu\u011fu ve hilafeti b\u00fcnyesinde bar\u0131nd\u0131r\u0131yor. Bunun y\u0131k\u0131lmas\u0131yla M\u00fcsl\u00fcmanlar tamam\u0131yla ba\u015fs\u0131z kalacak ve s\u00fcr\u00fc gibi par\u00e7alanarak rahatl\u0131kla esir d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclebilecek. \u0130kincisi Rus \u00e7arl\u0131\u011f\u0131, biliyorsunuz Slav birli\u011fi gibi, Ortodoks imparatorlu\u011fu. Tabi\u00ee b\u00fct\u00fcn Slavlar Ortodoks de\u011fil; \u00c7ekler, Polonyal\u0131lar, Ukraynal\u0131lar\u0131n bir k\u0131sm\u0131, Macarlar da dahil, ger\u00e7i Macarlar tam manas\u0131yla Slav de\u011fil ama Slavla\u015fm\u0131\u015f T\u00fcrkler diyelim, bunlar Katolik\u2019ti. Ama \u00e7o\u011funluk olarak Slav n\u00fcfusu Rus ve bunlar Ortodoks. Yahudi bunlardan da nefret ediyor \u00e7\u00fcnk\u00fc tarihi d\u00fc\u015fmanl\u0131klar\u0131 var aralar\u0131nda ve y\u0131k\u0131lmas\u0131 laz\u0131m Rus \u00c7arl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n. Sava\u015fta Ruslarla \u0130ngilizler m\u00fcttefikti, diyebilirsiniz. M\u00fcttefik olmas\u0131 \u00f6nemli de\u011fil, 1917 Ekim Devrimi\u2019nde, devrimi yapan Lenin\u2019e \u0130ngilizlerin \u00e7ok b\u00fcy\u00fck maddi deste\u011fi oldu\u011funu tarih\u00e7iler tespit etmi\u015f. Bu \u00e7ok bilinen bir \u015fey asl\u0131nda, biz tarih a\u00e7\u0131s\u0131ndan bak\u0131yoruz diye tarih\u00e7iler diyorum. Yoksa herkes biliyor ki, Ekim Devrimi bir y\u00f6nden finansman olarak Yahudi\u2019ye dayal\u0131d\u0131r. Hatta Yahudi bir yazar \u00f6yle demi\u015fti, d\u00fcnyada \u00fc\u00e7 tane Yahudi devleti kuruldu; \u0130srail, T\u00fcrkiye Cumhuriyeti ve Sovyetler Birli\u011fi diye. Tabi\u00ee kimse ne diyorsun demedi, adam Yahudi olunca T\u00fcrkiye\u2019de ellenmiyor. Orada Sovyetler i\u00e7in s\u00f6yledi\u011fi \u00fczerinden devam edeyim mevzuumuz bu oldu\u011fu i\u00e7in. Evet Yahudiler, Yahudi deste\u011fiyle bir devlet kurdular. Rus \u00c7arl\u0131\u011f\u0131 y\u0131k\u0131ld\u0131 ve Rus halk\u0131 korkun\u00e7 eziyetler g\u00f6rd\u00fc Sovyet rejiminden. Bu Yahudi\u2019nin tarih\u00ee intikam\u0131 \u00e7\u00fcnk\u00fc Ortodokslar da Yahudilere \u00e7ok zulmettiler. Yahudi intikam\u0131n\u0131 alm\u0131\u015f oldu ve Ortodoks dini, dinin temsilcisi halk ve kral ortadan kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015f oldu. Hepsi bir arada\u2026<\/p>\n<p>Avusturya-Macaristan imparatorlu\u011fu, biliyorsunuz bu Avusturya dedi\u011fimiz me\u015fhur Habsburg, Osmanl\u0131\u2019n\u0131n ba\u015f\u0131na hep bela olmu\u015f Avusturya devleti. Bunlar Alman Katoliklerle, Slav Katolikleri toplayan bir krall\u0131k. Yani \u00c7ek, Slovak, Macar, Romen, Slovenyal\u0131lar ve Almanlar toplu olarak bir Katolik krall\u0131\u011f\u0131 idaresinde ya\u015f\u0131yorlar. Avusturya-Macaristan imparatorlu\u011fu bu demek. Tabi\u00ee Katoliklerle de tarihi bir hesab\u0131 var Yahudilerin. \u00c7\u00fcnk\u00fc Katoliklerden de \u00e7ok \u00e7ektiler. Herkes etti\u011fini \u00e7ekiyor o ayr\u0131 dava; ama sonu\u00e7ta Katoliklerle ba\u015flar\u0131 belaya girmi\u015f, hele engizisyon d\u00f6nemlerini falan biliyorsunuz. Ayr\u0131ca zaten canlar\u0131 istedik\u00e7e, Avrupal\u0131 Katolikler Yahudileri \u00f6ld\u00fcr\u00fcp, katlediyorlard\u0131. Neticede ne oldu? Avusturya-Macaristan \u0130mparatorlu\u011fu da 1. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 bitti\u011finde tarihe kar\u0131\u015ft\u0131, parampar\u00e7a oldu. Nas\u0131l ki Rusya\u2019da \u00e7ar kalmad\u0131, Avusturya\u2019da da kral ya da imparator kalmad\u0131.<\/p>\n<p>Gelelim Almanya\u2019ya, Almanlar militarist bir devlet olarak \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fcyd\u00fc, Avrupa\u2019n\u0131n en g\u00fc\u00e7l\u00fcs\u00fcyd\u00fc. I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 sonunda Almanya \u00e7\u00f6kertildi, tehlikeli halinden s\u0131yr\u0131ld\u0131. Tamam\u0131yla Almanlar\u0131 ezmeye Bat\u0131l\u0131lar\u0131n g\u00fcc\u00fc yetmedi\u011fi i\u00e7in, art\u0131k onu haliyle kabul ettiler. Bir sonraki sava\u015fa ertelediler. II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda Almanlar\u0131 \u00e7ok k\u00f6t\u00fc ezdiler. Tam sava\u015f\u0131n sonlar\u0131nda Osmanl\u0131 sava\u015f\u0131 g\u00f6t\u00fcremeyecek h\u00e2le geldi, teslim oldu. Bizden 1.5 ay sonra da Almanya teslim karar\u0131 verdi. Hani deniliyor ya, Almanya yenildi, biz de yenik say\u0131ld\u0131k, sanki satran\u00e7 turnuvas\u0131. B\u00f6yle aptal bir tarih olmaz ki, zaten \u00f6nce teslim olan da Osmanl\u0131\u2019yd\u0131 ne yaz\u0131k ki. Frans\u0131zlar\u0131n ordu g\u00fcc\u00fc kalmam\u0131\u015f, n\u00fcfuslar\u0131 zaten azd\u0131 ve sava\u015fta \u00e7ok erkek n\u00fcfusu kaybettiklerinden Fransa \u00e7ok berbat haldeydi, \u0130ngilizler ve daha sonra sava\u015fa kat\u0131lan Amerikal\u0131lar sayesinde Bat\u0131 cephesi ayakta duruyordu. Ama Almanya\u2019da muazzam bir i\u015f\u00e7i grevi oldu, Alman ordusu sava\u015f\u0131 devam ettirebilecekti; ama arkadan bir \u015fey \u00fcretilmeyince cephedeki asker sava\u015famad\u0131. Almanlar sava\u015f\u0131 bu y\u00fczden b\u0131rakmak zorunda kald\u0131. Tabii ki \u0130ngilizler de bunu g\u00f6rd\u00fckleri i\u00e7in Almanya\u2019n\u0131n Osmanl\u0131 gibi Avusturya-Macaristan gibi adam ak\u0131ll\u0131 \u00e7\u00f6kmediklerini bildiklerinden \u2018\u015fimdilik\u2019 diyerek raz\u0131 oldular ve daha sonra Almanlar tekrardan aya\u011fa kalkmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rsa onlar\u0131n hesab\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u00fcz, diyerek ertelediler. Hatta Frans\u0131zlar I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 sonras\u0131nda Almanya\u2019n\u0131n niye par\u00e7alanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyerek \u00e7ok itiraz ettiler Versay Antla\u015fmas\u0131\u2019nda. Almanya\u2019y\u0131 adamak\u0131ll\u0131 par\u00e7alay\u0131n ki g\u00fc\u00e7lendiklerinde gelmesin \u00e7\u00fcnk\u00fc g\u00fc\u00e7lendiklerinde gelip bana sald\u0131r\u0131yor, diyorlar. Bismarck zaman\u0131nda, Sedan sava\u015f\u0131nda Almanlar Frans\u0131zlar\u0131 yendiler 1871\u2019de, Paris\u2019e girdiler. I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda giremediler; ama Fransa \u00e7ok b\u00fcy\u00fck kayba u\u011frad\u0131. E\u011fer yanda \u0130ngilizler olmasa, o sava\u015f\u0131n sonu Frans\u0131zlar\u0131n kesin yenilgisi olacakt\u0131 ki II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda Hitler bir ayda i\u015fgal etmeyi ba\u015fard\u0131 Fransa\u2019y\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc Alman korkusu sarm\u0131\u015f Frans\u0131zlar\u0131 ve zaten zay\u0131flard\u0131.<\/p>\n<p>Gelelim son maddeye ve en \u00f6nemlisi bizim i\u00e7in. Osmanl\u0131\u2019n\u0131n y\u0131k\u0131lmas\u0131\u2026 I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n \u00e7\u0131kar\u0131lma sebebi, \u00e7\u0131karan Yahudi ve \u0130ngiliz\u2019in en \u00e7ok istedi\u011fi \u015fey. Sava\u015f bitti, ortada Osmanl\u0131 diye bir \u015fey kalmad\u0131, parampar\u00e7a oldu, payitaht\u0131 i\u015fgal edildi. I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019nda en a\u011f\u0131r \u015fekilde yenilen biziz ne yaz\u0131k ki. Bizim b\u00fct\u00fcn mukaddes beldelerimiz, ilk k\u0131blemiz ve k\u0131blemiz, her ikisi i\u015fgal edildi. Hilafetin merkezi olan \u0130stanbul i\u015fgal edildi, ortada hi\u00e7bir \u015fey kalmad\u0131. Neredeyse \u0130\u00e7 Anadolu\u2019dan ba\u015fka i\u015fgale u\u011framam\u0131\u015f toprak kalmam\u0131\u015f ve b\u00fct\u00fcn \u0130slam alemi esir d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f. \u0130stedikleri, ama\u00e7lad\u0131klar\u0131 en \u00f6nemli sonu\u00e7 bence buydu. Di\u011ferleri bence biraz daha tali kal\u0131r, ki sonras\u0131nda as\u0131l yapmak istedikleri her \u015feyi en \u00e7ok \u0130slam co\u011frafyas\u0131 \u00fczerinde yapt\u0131lar. Sonu\u00e7 olarak zannediyorum \u00dcstad\u2019\u0131n ne demek istedi\u011fi anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ben burada yeni bir \u015fey s\u00f6ylemedim, yeni bir \u015fey s\u00f6ylemeye \u00e7al\u0131\u015fmad\u0131m. Sadece \u00dcstad\u2019\u0131n ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc tezi biraz tafsil ederek daha anla\u015f\u0131l\u0131r hale gelsin diye, a\u00e7\u0131klamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m.<\/p>\n<p><em>Bu yaz\u0131, Tarih\u00e7i-Yazar \u0130brahim Tatl\u0131\u2019n\u0131n Baran Dergisi\u2019nin Youtube kanal\u0131nda yay\u0131nlanan \u201cTarihten Notlar\u201d program\u0131n\u0131n 14. B\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn d\u00f6k\u00fcm\u00fcd\u00fcr.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ben bunu \u00dcstad Necip Faz\u0131l\u2019a dayanarak anlatmaya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131m. I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 hakk\u0131nda herhalde bug\u00fcne kadarki \u201cen iyi tezi\u201d veya daha do\u011fru ifadeyle \u201ctek do\u011fru tezi\u201d \u00dcstad ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u00dcstad diyor&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":112,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[],"ppma_author":[14],"class_list":["post-111","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yazarlar","author-admin"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 kim neden \u00e7\u0131kard\u0131? - Ayl\u0131k Dergisi<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n hemen \u00f6ncesinde, d\u00fcnyan\u0131n s\u00fcper g\u00fcc\u00fc ve h\u00e2kim oldu\u011fu co\u011frafya \u00e7ok geni\u015f -\u00fcst\u00fcnde g\u00fcne\u015f batmayan imparatorluk diye bo\u015funa denilmiyor- ve inan\u00e7 olarak da Protestan ya bu \u0130ngilizler, p\u00fcriten diye de ge\u00e7iyor, bunlar Yahudilerin kabul etti\u011fi Eski Ahit\u2019i benimseyen insanlar.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 kim neden \u00e7\u0131kard\u0131? - Ayl\u0131k Dergisi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n hemen \u00f6ncesinde, d\u00fcnyan\u0131n s\u00fcper g\u00fcc\u00fc ve h\u00e2kim oldu\u011fu co\u011frafya \u00e7ok geni\u015f -\u00fcst\u00fcnde g\u00fcne\u015f batmayan imparatorluk diye bo\u015funa denilmiyor- ve inan\u00e7 olarak da Protestan ya bu \u0130ngilizler, p\u00fcriten diye de ge\u00e7iyor, bunlar Yahudilerin kabul etti\u011fi Eski Ahit\u2019i benimseyen insanlar.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Ayl\u0131k Dergisi\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/AylikBaranDergisi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-03-26T14:32:26+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2024-07-31T11:57:31+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/birinci-dunya-savasi.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1700\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1300\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"aylikdergisi\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@Aylik_Dergisi\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@Aylik_Dergisi\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"aylikdergisi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/\"},\"author\":{\"name\":\"aylikdergisi\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/person\/f6f24c4fc82f2469847571852b8c65fd\"},\"headline\":\"Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 kim neden \u00e7\u0131kard\u0131?\",\"datePublished\":\"2023-03-26T14:32:26+00:00\",\"dateModified\":\"2024-07-31T11:57:31+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/\"},\"wordCount\":1675,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/birinci-dunya-savasi.jpg\",\"articleSection\":[\"Yazarlar\"],\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/\",\"url\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/\",\"name\":\"Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 kim neden \u00e7\u0131kard\u0131? - Ayl\u0131k Dergisi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/birinci-dunya-savasi.jpg\",\"datePublished\":\"2023-03-26T14:32:26+00:00\",\"dateModified\":\"2024-07-31T11:57:31+00:00\",\"description\":\"I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n hemen \u00f6ncesinde, d\u00fcnyan\u0131n s\u00fcper g\u00fcc\u00fc ve h\u00e2kim oldu\u011fu co\u011frafya \u00e7ok geni\u015f -\u00fcst\u00fcnde g\u00fcne\u015f batmayan imparatorluk diye bo\u015funa denilmiyor- ve inan\u00e7 olarak da Protestan ya bu \u0130ngilizler, p\u00fcriten diye de ge\u00e7iyor, bunlar Yahudilerin kabul etti\u011fi Eski Ahit\u2019i benimseyen insanlar.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/birinci-dunya-savasi.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/birinci-dunya-savasi.jpg\",\"width\":1700,\"height\":1300},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 kim neden \u00e7\u0131kard\u0131?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/\",\"name\":\"Ayl\u0131k Dergisi\",\"description\":\"Fikir, Siyaset, Toplum ve K&uuml;lt&uuml;r Sanat\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization\",\"name\":\"Ayl\u0131k Dergisi\",\"url\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"http:\/\/aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cropped-aylik-dergisi-logo-taslak.png\",\"contentUrl\":\"http:\/\/aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cropped-aylik-dergisi-logo-taslak.png\",\"width\":380,\"height\":287,\"caption\":\"Ayl\u0131k Dergisi\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/AylikBaranDergisi\",\"https:\/\/x.com\/Aylik_Dergisi\",\"https:\/\/www.instagram.com\/aylikbarandergisi\/\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/person\/f6f24c4fc82f2469847571852b8c65fd\",\"name\":\"aylikdergisi\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/person\/image\/794c885c93221403cc418bbc3f8b6bb9\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d913209259cea2fbc9e0fe2b58775b1e647df1ee76ecf3e69623cc9249747609?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d913209259cea2fbc9e0fe2b58775b1e647df1ee76ecf3e69623cc9249747609?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"aylikdergisi\"},\"sameAs\":[\"http:\/\/aylikdergisi.com\"],\"url\":\"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/author\/admin\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 kim neden \u00e7\u0131kard\u0131? - Ayl\u0131k Dergisi","description":"I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n hemen \u00f6ncesinde, d\u00fcnyan\u0131n s\u00fcper g\u00fcc\u00fc ve h\u00e2kim oldu\u011fu co\u011frafya \u00e7ok geni\u015f -\u00fcst\u00fcnde g\u00fcne\u015f batmayan imparatorluk diye bo\u015funa denilmiyor- ve inan\u00e7 olarak da Protestan ya bu \u0130ngilizler, p\u00fcriten diye de ge\u00e7iyor, bunlar Yahudilerin kabul etti\u011fi Eski Ahit\u2019i benimseyen insanlar.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 kim neden \u00e7\u0131kard\u0131? - Ayl\u0131k Dergisi","og_description":"I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n hemen \u00f6ncesinde, d\u00fcnyan\u0131n s\u00fcper g\u00fcc\u00fc ve h\u00e2kim oldu\u011fu co\u011frafya \u00e7ok geni\u015f -\u00fcst\u00fcnde g\u00fcne\u015f batmayan imparatorluk diye bo\u015funa denilmiyor- ve inan\u00e7 olarak da Protestan ya bu \u0130ngilizler, p\u00fcriten diye de ge\u00e7iyor, bunlar Yahudilerin kabul etti\u011fi Eski Ahit\u2019i benimseyen insanlar.","og_url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/","og_site_name":"Ayl\u0131k Dergisi","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/AylikBaranDergisi","article_published_time":"2023-03-26T14:32:26+00:00","article_modified_time":"2024-07-31T11:57:31+00:00","og_image":[{"width":1700,"height":1300,"url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/birinci-dunya-savasi.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"aylikdergisi","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@Aylik_Dergisi","twitter_site":"@Aylik_Dergisi","twitter_misc":{"Yazan:":"aylikdergisi","Tahmini okuma s\u00fcresi":"8 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/"},"author":{"name":"aylikdergisi","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/person\/f6f24c4fc82f2469847571852b8c65fd"},"headline":"Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 kim neden \u00e7\u0131kard\u0131?","datePublished":"2023-03-26T14:32:26+00:00","dateModified":"2024-07-31T11:57:31+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/"},"wordCount":1675,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/birinci-dunya-savasi.jpg","articleSection":["Yazarlar"],"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/","url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/","name":"Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 kim neden \u00e7\u0131kard\u0131? - Ayl\u0131k Dergisi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/birinci-dunya-savasi.jpg","datePublished":"2023-03-26T14:32:26+00:00","dateModified":"2024-07-31T11:57:31+00:00","description":"I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n hemen \u00f6ncesinde, d\u00fcnyan\u0131n s\u00fcper g\u00fcc\u00fc ve h\u00e2kim oldu\u011fu co\u011frafya \u00e7ok geni\u015f -\u00fcst\u00fcnde g\u00fcne\u015f batmayan imparatorluk diye bo\u015funa denilmiyor- ve inan\u00e7 olarak da Protestan ya bu \u0130ngilizler, p\u00fcriten diye de ge\u00e7iyor, bunlar Yahudilerin kabul etti\u011fi Eski Ahit\u2019i benimseyen insanlar.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/birinci-dunya-savasi.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/birinci-dunya-savasi.jpg","width":1700,"height":1300},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/2023\/03\/26\/birinci-dunya-savasini-kim-neden-cikardi\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 kim neden \u00e7\u0131kard\u0131?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#website","url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/","name":"Ayl\u0131k Dergisi","description":"Fikir, Siyaset, Toplum ve K&uuml;lt&uuml;r Sanat","publisher":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#organization","name":"Ayl\u0131k Dergisi","url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"http:\/\/aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cropped-aylik-dergisi-logo-taslak.png","contentUrl":"http:\/\/aylikdergisi.com\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/cropped-aylik-dergisi-logo-taslak.png","width":380,"height":287,"caption":"Ayl\u0131k Dergisi"},"image":{"@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/AylikBaranDergisi","https:\/\/x.com\/Aylik_Dergisi","https:\/\/www.instagram.com\/aylikbarandergisi\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/person\/f6f24c4fc82f2469847571852b8c65fd","name":"aylikdergisi","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/#\/schema\/person\/image\/794c885c93221403cc418bbc3f8b6bb9","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d913209259cea2fbc9e0fe2b58775b1e647df1ee76ecf3e69623cc9249747609?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/d913209259cea2fbc9e0fe2b58775b1e647df1ee76ecf3e69623cc9249747609?s=96&d=mm&r=g","caption":"aylikdergisi"},"sameAs":["http:\/\/aylikdergisi.com"],"url":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/author\/admin\/"}]}},"authors":[{"term_id":14,"user_id":1,"is_guest":0,"slug":"admin","display_name":"aylikdergisi","avatar_url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/72d88977e7edd63669015a131160b7255adb4b26ec9dfe844962f6640dc09e99?s=96&d=mm&r=g","author_category":"","user_url":"http:\/\/aylikdergisi.com","last_name":"","first_name":"","job_title":"","description":""}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/111","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=111"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/111\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":114,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/111\/revisions\/114"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/112"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=111"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=111"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=111"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.aylikdergisi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=111"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}